Bão Guchol (2023): Phân tích Hồi cứu
Hình thành và Lịch sử Khí tượng
Bão Guchol (tên Philippines: Egay) là một xoáy thuận nhiệt đới mạnh hình thành ở Tây Thái Bình Dương vào tháng 6 năm 2023. Hệ thống này bắt nguồn từ một vùng nhiễu động nhiệt đới phía đông Philippines vào ngày 6 tháng 6, dần dần phát triển thành áp thấp nhiệt đới vào ngày 7 tháng 6 và bão nhiệt đới vào ngày 8 tháng 6, được đặt tên là Guchol. Bão mạnh lên nhanh chóng trong điều kiện thuận lợi, đạt cường độ bão cuồng phong vào ngày 9 tháng 6. Theo Trung tâm Cảnh báo Bão Liên hợp (JTWC), Guchol đạt đỉnh tương đương cấp 4 theo thang Saffir-Simpson, với sức gió duy trì 1 phút là 115 knot (215 km/h). Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (JMA) đánh giá sức gió duy trì 10 phút là 175 km/h. Guchol là cơn bão cấp 4 đầu tiên ở Tây Thái Bình Dương trong tháng 6 kể từ năm 2012. Nó di chuyển theo hướng tây bắc, đi qua gần quần đảo Okinawa trước khi đổi hướng đông bắc và chuyển thành xoáy thuận ngoại nhiệt đới vào ngày 12 tháng 6.
Tác động và Thiệt hại
Việt Nam: Bão Guchol không ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam. Tuy nhiên, hoàn lưu của bão đã tăng cường gió mùa tây nam, gây mưa lớn ở khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ, dẫn đến ngập úng cục bộ tại một số tỉnh. Thiệt hại về nông nghiệp nhẹ, không có thiệt hại về người.
Philippines: Guchol tăng cường gió mùa tây nam, gây mưa lớn ở Luzon và Visayas, dẫn đến lũ lụt và sạt lở đất. Hàng nghìn người phải sơ tán. Thiệt hại nông nghiệp đáng kể, với lúa và ngô bị phá hủy. Tổng thiệt hại ở Philippines ước tính 1,2 tỷ PHP (22 triệu USD). Không có thương vong trực tiếp, nhưng có các ca tử vong liên quan đến gió mùa.
Nhật Bản: Bão đi qua gần quần đảo Okinawa, mang theo gió mạnh và mưa lớn. Hàng nghìn hộ gia đình bị mất điện. Một người thiệt mạng do sạt lở đất ở Okinawa. Thiệt hại nông nghiệp ở tỉnh Okinawa ước tính 3 tỷ JPY (21 triệu USD).
Đài Loan: Dải mây ngoài của Guchol mang mưa lớn đến bắc Đài Loan, gây ngập lụt cục bộ và sạt lở đất nhỏ. Không có thương vong.
Trung Quốc: Tàn dư của Guchol mang mưa đến miền đông Trung Quốc, nhưng tác động không đáng kể.
Hàn Quốc: Tàn dư ngoại nhiệt đới của Guchol mang gió mạnh và mưa đến đảo Jeju và bờ biển phía nam, gây thiệt hại nhỏ.
Phản ứng của Chính phủ và Nỗ lực Cứu trợ
Việt Nam: Ban Chỉ đạo Quốc gia về Phòng chống Thiên tai đã theo dõi chặt chẽ diễn biến của bão và ban hành công điện chỉ đạo các tỉnh, thành phố ven biển chủ động ứng phó. Các địa phương đã triển khai các biện pháp phòng tránh như gia cố đê điều, cảnh báo tàu thuyền.
Philippines: Hội đồng Quản lý và Giảm thiểu Rủi ro Thiên tai Quốc gia (NDRRMC) đã bố trí trước vật tư cứu trợ và tiến hành sơ tán. Bộ Phúc lợi Xã hội và Phát triển (DSWD) cung cấp các gói thực phẩm và hỗ trợ tài chính. Cảnh sát biển Philippines đã đình chỉ giao thông đường biển ở các khu vực bị ảnh hưởng.
Nhật Bản: Cơ quan Khí tượng Nhật Bản đã đưa ra cảnh báo mưa lớn và gió mạnh. Chính quyền tỉnh Okinawa đã kích hoạt các đội ứng phó khẩn cấp. Lực lượng Phòng vệ đã được triển khai cho các hoạt động cứu hộ.
Đài Loan: Cục Khí tượng Trung ương đã ban hành cảnh báo mưa lớn. Chính quyền địa phương thiết lập các trung tâm ứng phó khẩn cấp.
Quốc tế: Trung tâm Điều phối Hỗ trợ Nhân đạo ASEAN đã đề nghị hỗ trợ, nhưng không cần viện trợ quốc tế quy mô lớn.