Bão Hilary cấp 4 (2023): Dấu ấn lịch sử trên Thái Bình Dương và California
Bão Hilary đạt cấp 4 với sức gió cực đại khoảng 220 km/h và áp suất trung tâm thấp nhất 940 mb vào ngày 18 tháng 8 năm 2023, trở thành một trong những cơn bão mạnh đáng chú ý nhất tại Đông Thái Bình Dương trong mùa bão năm đó. Sau khi đạt đỉnh ngoài khơi Mexico, Hilary tiến về phía bắc và trở thành cơn bão nhiệt đới đầu tiên ảnh hưởng trực tiếp đến Nam California kể từ năm 1939. Cơn bão đổ bộ vào San Quintín, bang Baja California, Mexico ngày 20 tháng 8 với cường độ bão nhiệt đới, mang theo mưa lớn gây lũ lụt nghiêm trọng tại Mexico và miền tây nam Hoa Kỳ. Hilary gây ba trường hợp tử vong trực tiếp cùng thiệt hại kinh tế ít nhất 915 triệu USD trước khi bị một hệ thống áp thấp mới hấp thụ vào ngày 21 tháng 8 năm 2023.
Hình thành từ sóng nhiệt đới Caribe: Hành trình phát triển nhanh của bão Hilary trên Đông Thái Bình Dương
Tiền thân của Hilary bắt nguồn từ một sóng nhiệt đới rời bờ biển phía tây châu Phi trong khoảng ngày 3–4 tháng 8 năm 2023. Hệ thống này vượt qua Đại Tây Dương nhiệt đới, đi qua Quần đảo Tiểu Antilles vào ngày 9 tháng 8, sau đó tiếp tục di chuyển qua biển Caribe và Trung Mỹ trước khi tiến vào Đông Thái Bình Dương vào cuối ngày 12 tháng 8.
Sau khi tiến vào vùng biển phía nam Mexico, nhiễu động bắt đầu tổ chức rõ hơn với hoạt động mây đối lưu gia tăng. Ngày 14 tháng 8, một vùng áp thấp rộng hình thành cách phía nam Vịnh Tehuantepec hàng trăm dặm, tạo nền tảng cho sự phát triển thành xoáy thuận nhiệt đới.
Lúc 06:00 UTC ngày 16 tháng 8, hệ thống được Trung tâm Bão Quốc gia Hoa Kỳ (National Hurricane Center - NHC) xác định là áp thấp nhiệt đới số 9 của mùa bão Đông Thái Bình Dương năm 2023. Chỉ sau vài giờ, hệ thống mạnh lên thành bão nhiệt đới Hilary khi tiếp tục di chuyển trên vùng biển có điều kiện thuận lợi.
Hilary tăng cường nhanh trong ngày 17 tháng 8. Từ sức gió khoảng 83 km/h vào đầu ngày, bão đạt cấp 1 với sức gió 125 km/h lúc 09:00 UTC, sau đó tiếp tục mạnh lên cấp 2 với sức gió khoảng 166 km/h vào 18:00 UTC.
Đến rạng sáng ngày 18 tháng 8, Hilary bước vào giai đoạn phát triển mạnh nhất. Lúc 06:00 UTC, bão đạt cấp 4 tại khu vực ngoài khơi phía tây nam Mexico với sức gió duy trì khoảng 220 km/h và áp suất trung tâm 940 mb. Cường độ này được duy trì trong nhiều giờ khi Hilary di chuyển theo hướng tây bắc trên vùng biển phía đông Thái Bình Dương.
Cực đại ngoài khơi Mexico: Hilary cấp 4 tiến gần Baja California với hoàn lưu nguy hiểm
Trong giai đoạn đạt cường độ cực đại, Hilary duy trì vị trí ngoài khơi xa bờ biển Mexico nhưng vẫn tạo ra nguy cơ lớn đối với bán đảo Baja California. Hoàn lưu rộng của bão đưa lượng ẩm nhiệt đới lớn vào khu vực, gây sóng cao, mưa lớn và điều kiện biển nguy hiểm.
Cơ quan Khí tượng Quốc gia Mexico (Servicio Meteorológico Nacional - SMN) phát hành các bản tin theo dõi diễn biến của Hilary và phối hợp với chính quyền địa phương trong công tác cảnh báo. Các khu vực ven biển Baja California được thông báo về nguy cơ mưa lớn, gió mạnh và lũ quét khi bão tiếp cận.
Sau thời điểm đạt đỉnh, Hilary bắt đầu suy yếu khi tiến gần đất liền do tác động của nhiệt độ mặt biển thấp hơn và sự thay đổi trong cấu trúc hoàn lưu. Tuy nhiên, hệ thống vẫn duy trì sức mạnh đáng kể khi hướng về phía bắc.
Ngày 20 tháng 8, Hilary suy yếu xuống cấp bão nhiệt đới trước khi đổ bộ vào khu vực gần San Quintín, bang Baja California, Mexico lúc khoảng 17:00 UTC. Khi đổ bộ, bão duy trì sức gió khoảng 95 km/h, nhưng lượng mưa lớn từ hoàn lưu vẫn gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng trên bán đảo.
Tại Mexico, mưa cực lớn gây ngập lụt nhiều tuyến đường, ảnh hưởng đến giao thông và cơ sở hạ tầng địa phương. Báo cáo của NHC ghi nhận Hilary liên quan đến các thiệt hại nghiêm trọng tại Baja California và các khu vực chịu ảnh hưởng khác, với tổng thiệt hại tại Mexico và Hoa Kỳ đạt ít nhất 915 triệu USD.
Mưa lịch sử vượt biên giới: Tàn dư Hilary gây lũ lụt tại miền tây nam Hoa Kỳ
Sau khi vượt qua Baja California, phần hoàn lưu còn lại của Hilary tiếp tục di chuyển về phía bắc và ảnh hưởng đến miền tây nam Hoa Kỳ. Nam California trải qua một đợt tác động hiếm gặp khi một xoáy thuận nhiệt đới tiến vào khu vực này, đánh dấu lần ảnh hưởng trực tiếp đầu tiên kể từ năm 1939.
NHC ban hành các cảnh báo liên quan đến mưa lớn, lũ quét và gió mạnh trước khi hệ thống tiến vào Hoa Kỳ. Các cơ quan quản lý khẩn cấp tại California và các bang lân cận triển khai các biện pháp ứng phó, bao gồm đóng cửa một số tuyến đường, chuẩn bị nơi trú ẩn và phát cảnh báo nguy hiểm cho người dân.
Lượng mưa do Hilary mang đến tạo ra nhiều kỷ lục tại một số khu vực ở miền tây nam Hoa Kỳ. Những vùng sa mạc vốn có lượng mưa mùa hè thấp ghi nhận lượng nước lớn trong thời gian ngắn, làm gia tăng nguy cơ lũ quét trên các khu vực địa hình thấp.
Tại California, Nevada và các khu vực lân cận, ảnh hưởng chính của Hilary đến từ lượng mưa lớn thay vì sức gió mạnh. Nước lũ gây gián đoạn giao thông, ảnh hưởng hoạt động dân sinh và làm phát sinh các thiệt hại về tài sản.
Theo báo cáo của NHC, Hilary gây ba trường hợp tử vong trực tiếp tại Mexico và Hoa Kỳ. Sau khi suy yếu trên đất liền, tàn dư của hệ thống tiếp tục di chuyển về phía bắc và được một vùng áp thấp mới hấp thụ vào ngày 21 tháng 8 năm 2023.
Dữ liệu theo dõi quốc tế IBTrACS ghi nhận Hilary hình thành ngày 16 tháng 8 năm 2023 trên Đông Thái Bình Dương, đạt cực đại cấp 4 ngày 18 tháng 8 với sức gió 220 km/h và áp suất trung tâm 940 mb, đổ bộ San Quintín, Baja California ngày 20 tháng 8 lúc 17:00 UTC trước khi bị một hệ thống áp thấp mới hấp thụ vào ngày 21 tháng 8.