Bão Hone 2024: Mưa lớn và ngập lụt nghiêm trọng tại Đảo Lớn Hawaii
Bão Hone năm 2024 hình thành từ một áp thấp nhiệt đới trên khu vực Trung Thái Bình Dương vào ngày 22 tháng 8 và trở thành cơn bão cuồng phong cấp 1 đầu tiên tại khu vực Trung Thái Bình Dương trong mùa bão 2024. Ngày 25 tháng 8, Hone đạt cường độ cực đại với sức gió duy trì 140 km/h theo thang phân loại Saffir-Simpson, khi ở gần phía nam Đảo Lớn Hawaii. Cơn bão không đổ bộ trực tiếp nhưng gây mưa lớn, lũ quét, cây đổ và buộc đóng cửa nhiều tuyến đường tại Hạt Hawaii. Sau khi đi qua khu vực Hawaii, Hone suy yếu dần, vượt qua đường đổi ngày quốc tế vào ngày 1 tháng 9 và chuyển sang trạng thái xoáy thuận ngoại nhiệt đới trong giai đoạn sau đó.
Nguồn gốc và quỹ đạo: Hone hình thành từ áp thấp nhiệt đới ngày 22/8
Hone bắt đầu phát triển vào ngày 22 tháng 8 năm 2024 trên vùng biển Trung Thái Bình Dương, cách phía đông nam Đảo Lớn Hawaii khoảng 1.000 dặm. Hệ thống ban đầu được xác định là áp thấp nhiệt đới với sức gió 55 km/h và áp suất trung tâm 1007 mb. Sự phát triển của Hone diễn ra trong khu vực do Trung tâm Bão Trung Thái Bình Dương (CPHC) thuộc Cơ quan Khí tượng Quốc gia Hoa Kỳ theo dõi.
Trong vòng một ngày sau khi hình thành, Hone mạnh lên thành bão nhiệt đới. Đến ngày 23 tháng 8, sức gió duy trì tăng lên 83 km/h, sau đó tiếp tục đạt 98 km/h vào ngày 24 tháng 8 khi hệ thống di chuyển về phía tây, hướng gần quần đảo Hawaii.
CPHC đã phát hành các bản tin theo dõi và cảnh báo khi Hone tiến gần khu vực có dân cư. Cảnh báo Bão Nhiệt Đới được ban hành cho Hạt Hawaii, nơi nằm trên Đảo Lớn, do nguy cơ gió mạnh, mưa lớn và lũ quét. Phạm vi cảnh báo tập trung vào Hạt Hawaii thay vì toàn bộ quần đảo Hawaii.
Quỹ đạo của Hone đưa tâm bão đi về phía nam Đảo Lớn. Mặc dù tâm hoàn lưu không đi qua đất liền, các dải mưa rộng ở phía bắc và đông bắc hoàn lưu đã tác động trực tiếp đến nhiều khu vực trên đảo, đặc biệt là những nơi dễ gây lũ quét do nước mưa tập trung nhanh.
Cực đại cấp 1: Sức gió 140 km/h, áp suất 990 mb ngày 25/8
Ngày 25 tháng 8 là thời điểm Hone đạt cường độ mạnh nhất trong toàn bộ vòng đời. Dữ liệu quan trắc của CPHC ghi nhận bão đạt cấp cuồng phong cấp 1 theo thang Saffir-Simpson với sức gió duy trì tối đa 140 km/h. Thời điểm cực đại xảy ra khi tâm bão ở gần vị trí 18,2 độ vĩ Bắc và 155,7 độ kinh Tây, phía nam Đảo Lớn Hawaii.
Theo bản tin cập nhật lúc 8 giờ sáng ngày 25 tháng 8 theo giờ Hawaii, áp suất trung tâm thấp nhất của Hone được ghi nhận ở mức 990 mb. Đây là giai đoạn hệ thống có cấu trúc mạnh nhất, với hoàn lưu gió và các dải mưa đối lưu phát triển rõ rệt quanh tâm bão.
Trong giai đoạn này, Hone tạo ra vùng gió mạnh trên biển và các dải mưa hoạt động mạnh quanh hoàn lưu bão. Các khu vực phía nam và đông nam Đảo Lớn chịu ảnh hưởng rõ rệt từ mưa lớn, trong khi gió giật mạnh làm tăng nguy cơ cây đổ và hư hại cơ sở hạ tầng.
Sau thời điểm cực đại, Hone nhanh chóng suy yếu khi điều kiện môi trường thay đổi. Đến ngày 26 tháng 8, hệ thống giảm xuống cấp bão nhiệt đới với sức gió duy trì 107 km/h và tiếp tục suy yếu trong quá trình di chuyển về phía tây.
Tác động tại Đảo Lớn: Ngập lụt, cây đổ, đóng cửa Quốc lộ 11 và đường Cane Haul
Ảnh hưởng đáng kể nhất của Hone tại Hawaii tập trung vào mưa lớn và lũ quét tại Hạt Hawaii. Địa hình núi lửa cao và dốc của Đảo Lớn khiến nhiều khu vực nhanh chóng xuất hiện dòng nước chảy mạnh khi các dải mưa của bão đi qua.
Các báo cáo tác động tại Hạt Hawaii ghi nhận nhiều tuyến đường bị đóng cửa do ngập nước, cây đổ và cột điện bị ảnh hưởng. Đường Maunakea Access tại khu vực gần Mana Road bị chắn hoàn toàn bởi một cây lớn đổ xuống, gây cản trở giao thông. Đường Kaloli và đường Huina cũng phải đóng cửa do cây ngã.
Tại khu vực phía nam đảo, nước lũ khiến đường Cane Haul bị phong tỏa. Một phần phía đông Wood Valley Road xuất hiện tình trạng ngập lụt, trong khi Quốc lộ 11 tại khu vực Kawa Flats và đoạn từ mốc đường 65,5 đến 66 ở Kaʻū phải đóng cửa tạm thời do nước dâng.
Một số báo cáo địa phương cũng ghi nhận cành cây lớn bị gãy, cột điện bị hư hại và các vật cản trên đường do gió mạnh. Tuy nhiên, các thống kê ban đầu của Hạt Hawaii không ghi nhận trường hợp tử vong do Hone.
Lượng mưa từ Hone tạo ra tác động rõ rệt tại nhiều khu vực trên Đảo Lớn, trong đó Hakalau ghi nhận tổng lượng mưa lên tới 28,82 inch (khoảng 732 mm) chỉ trong 48 giờ. Bên cạnh tình trạng ngập lụt và đóng cửa đường sá, ảnh hưởng của thời tiết xấu cũng khiến hơn 20.000 khách hàng trên toàn bang Hawaii từng bị mất điện trong giai đoạn bão tác động.
Suy yếu thành áp thấp nhiệt đới ngày 29/8 và kết thúc tại Tây Thái Bình Dương
Sau khi rời xa Hawaii, Hone tiếp tục suy yếu trong quá trình di chuyển về phía tây. Ngày 27 và 28 tháng 8, sức gió duy trì giảm lần lượt xuống 92 km/h và 83 km/h, trong khi áp suất trung tâm tăng lên, cho thấy cấu trúc bão mất dần sự tổ chức.
Đến ngày 29 tháng 8, Hone suy yếu thành áp thấp nhiệt đới với sức gió 61 km/h và áp suất trung tâm 1008 mb. Sau đó, hệ thống có giai đoạn biến động khi di chuyển qua vùng biển phía tây Thái Bình Dương, trước khi tiếp tục suy giảm.
Ngày 1 tháng 9 năm 2024, Hone vượt qua đường đổi ngày quốc tế và được phân loại chính thức là xoáy thuận hậu nhiệt đới. Giai đoạn sau đó của hệ thống tiếp tục được theo dõi trên vùng biển phía tây Thái Bình Dương trước khi hoàn toàn mất dấu trong các phân tích khí tượng tiếp theo.
Hồ sơ của Hone năm 2024 ghi nhận một hệ thống phát triển từ áp thấp nhiệt đới thành bão cuồng phong cấp 1 trong thời gian ngắn, gây tác động trực tiếp đến Hạt Hawaii thông qua mưa lớn, lũ quét và gián đoạn giao thông trước khi hoàn tất quá trình chuyển đổi hậu nhiệt đới.