Bão Sean 2023: Quỹ đạo biệt lập trên Đại Tây Dương
Bão Sean năm 2023 là một xoáy thuận nhiệt đới chỉ hoạt động trên Đại Tây Dương và không tiến vào bất kỳ khu vực đất liền nào, khiến Việt Nam, Trung Quốc và Philippines không chịu tác động trực tiếp từ hệ thống này. Hình thành từ một sóng nhiệt đới ngoài khơi phía tây châu Phi ngày 10/10, Sean nhanh chóng đạt cấp bão nhiệt đới trước khi suy yếu trong môi trường khí quyển bất lợi. Cường độ mạnh nhất của Sean được ghi nhận ngày 12/10 với sức gió khoảng 74 km/h, sau đó hoàn lưu giảm tổ chức và tan rã hoàn toàn trên biển. Kết thúc vòng đời vào ngày 16/10, Sean không gây thương vong hay thiệt hại ven biển nào được ghi nhận.
Nguồn gốc từ sóng nhiệt đới châu Phi: Hình thành ngày 10/10, đạt bão nhiệt đới ngày 11/10
Sean bắt đầu từ một sóng nhiệt đới rời bờ biển phía tây châu Phi vào ngày 5/10/2023. Trong những ngày đầu di chuyển về phía tây trên Đại Tây Dương nhiệt đới, hệ thống gặp nhiều hạn chế về điều kiện phát triển khi không khí khô bao quanh và gió đứt tầng cao làm suy giảm khả năng duy trì các cụm mây đối lưu.
Đến ngày 9–10/10, môi trường khí quyển trở nên thuận lợi hơn, các vùng mây dông phát triển tập trung hơn quanh khu vực nhiễu động. Lúc 18:00 UTC ngày 10/10, hệ thống được xác định trở thành áp thấp nhiệt đới tại vị trí khoảng 9,6 độ vĩ bắc và 30,2 độ kinh tây.
Chỉ sau khoảng 12 giờ, vào sáng ngày 11/10, Sean được nâng cấp thành bão nhiệt đới khi cấu trúc hoàn lưu đạt tiêu chuẩn theo dõi. Tuy nhiên, ngay từ giai đoạn đầu, Sean đã thể hiện đặc điểm của một hệ thống không đối xứng. Vùng gió mạnh chủ yếu tập trung ở phía bắc hoàn lưu, trong khi phần phía nam chịu ảnh hưởng rõ rệt của điều kiện khí quyển khô hơn.
Quỹ đạo của Sean hoàn toàn nằm trên đại dương mở. Không giống các xoáy thuận nhiệt đới tại khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương và Biển Đông thường có khả năng ảnh hưởng đến Việt Nam, Trung Quốc hoặc Philippines, Sean duy trì khoảng cách rất xa với các khu vực dân cư ven biển châu Á và không nằm trong hệ thống cảnh báo thiên tai của các quốc gia này.
Cực đại ngày 12/10: Sức gió khoảng 74 km/h, áp suất trung tâm thấp nhất 1005 mb
Sean đạt cường độ cao nhất vào lúc 18:00 UTC ngày 12/10/2023 khi tâm bão nằm gần 13,3 độ vĩ bắc và 37,8 độ kinh tây. Phân tích khí tượng xác định sức gió duy trì cực đại của hệ thống đạt khoảng 74 km/h, trong khi áp suất trung tâm thấp nhất ở mức 1005 mb.
Trong thời gian đạt cực đại, Sean vẫn là một cơn bão nhiệt đới có cấu trúc yếu và bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố hạn chế. Hệ thống không hình thành hoàn lưu đối xứng rõ ràng quanh tâm, các dải mây đối lưu bị phân tán và gió đứt tầng cao tiếp tục làm giảm khả năng tăng cường.
Hình ảnh vệ tinh cho thấy phần mây đối lưu mạnh của Sean tập trung lệch về một phía thay vì bao phủ đồng đều toàn bộ hoàn lưu. Các dữ liệu quan trắc vệ tinh, bao gồm ước tính cường độ từ phương pháp Dvorak và dữ liệu gió bề mặt, được sử dụng để xác định mức cường độ cao nhất của bão.
Trong toàn bộ giai đoạn tồn tại, Sean không tạo ra các đợt gió mạnh, mưa lớn hoặc nước dâng ảnh hưởng đến khu vực ven biển Việt Nam, Trung Quốc hay Philippines. Các cơ quan khí tượng tại Đông Nam Á không phát hành cảnh báo liên quan đến Sean do hệ thống không tiến gần Biển Đông hoặc khu vực đất liền châu Á.
Suy yếu và tan rã: Trở thành áp thấp nhiệt đới ngày 14/10 trên biển xa
Sau khi đạt cực đại, Sean bắt đầu suy yếu khi hoàn lưu tiếp tục di chuyển trên Đại Tây Dương và chịu tác động kéo dài của môi trường khí quyển không thuận lợi. Ngày 13/10, sức gió giảm dần và cấu trúc mây quanh tâm bão mất đi sự ổn định.
Đến ngày 14/10, Sean suy yếu xuống cấp áp thấp nhiệt đới. Hệ thống tiếp tục dịch chuyển theo hướng tây bắc nhưng không còn duy trì được cường độ của một xoáy thuận nhiệt đới có tổ chức.
Trong hai ngày cuối cùng được theo dõi, Sean giảm nhanh về cường độ. Ngày 15/10, hoàn lưu chỉ còn duy trì mức gió yếu và áp suất trung tâm tăng lên, phản ánh quá trình suy giảm năng lượng của hệ thống.
Lúc 18:00 UTC ngày 16/10, Sean được xác định ở vị trí khoảng 18,4 độ vĩ bắc và 52,2 độ kinh tây với trạng thái áp thấp nhiệt đới yếu. Sau thời điểm này, hệ thống không còn đáp ứng tiêu chí duy trì như một xoáy thuận nhiệt đới trong hồ sơ theo dõi chính thức.
Không ảnh hưởng Đông Nam Á: Hồ sơ một cơn bão nhiệt đới kết thúc trên đại dương
Sean không tạo ra tác động trực tiếp đến Việt Nam, Trung Quốc hoặc Philippines trong mùa bão năm 2023. Toàn bộ vòng đời của hệ thống diễn ra trên vùng biển xa bờ Đại Tây Dương, không có cảnh báo ven biển, không ghi nhận thương vong và không có báo cáo thiệt hại liên quan đến bão.
Đối với công tác theo dõi khí tượng, Sean là trường hợp cho thấy một xoáy thuận nhiệt đới có thể hình thành rõ ràng từ sóng nhiệt đới nhưng bị giới hạn cường độ bởi các điều kiện môi trường xung quanh. Quá trình phát triển của hệ thống được xác định dựa trên dữ liệu vệ tinh, phân tích quỹ đạo và các phương pháp đánh giá cường độ bão quốc tế.
Theo báo cáo cuối cùng của Trung tâm Bão Quốc gia Hoa Kỳ, Sean kết thúc vòng đời vào ngày 16/10/2023 khi còn là áp thấp nhiệt đới yếu tại khu vực Đại Tây Dương, với vị trí cuối cùng khoảng 18,4 độ vĩ bắc và 52,2 độ kinh tây.
Nguồn: Trung tâm Bão Quốc gia Hoa Kỳ (NHC)