Edit
Bão Narra 2026: Quỹ đạo chậm gây mưa lũ nghiêm trọng ở miền Bắc
Ngày 21/8/2026, áp thấp nhiệt đới trên Bắc Biển Đông mạnh lên thành Narra, được Việt Nam gọi là bão số 4, tức cơn bão thứ 4 ảnh hưởng đến Việt Nam trong năm 2026. Cơn bão di chuyển rất chậm, nhiều lần đổi hướng và lưu lại trên Vịnh Bắc Bộ suốt nhiều ngày, khiến Đông Bắc Bộ hứng chịu mưa lớn kéo dài cùng nguy cơ lũ quét và sạt lở. Tính đến 8 giờ ngày 27/8, bão Narra và mưa lũ sau bão đã làm 3 người thiệt mạng, 3 người bị thương, hơn 4.300 hộ phải sơ tán, đồng thời gây ngập lụt và thiệt hại đáng kể cho sản xuất, giao thông và nhà ở. Sau khi rời vùng biển Việt Nam, Narra đổ bộ tại Hải Nam và Quảng Đông của Trung Quốc rồi suy yếu trên đất liền vào ngày 26/8.
Hình thành trên Biển Đông: Narra tiến vào Vịnh Bắc Bộ với tốc độ chậm
Narra bắt đầu được theo dõi từ giữa tháng 8 khi một vùng nhiễu động nhiệt đới trên Biển Đông dần tổ chức thành một hoàn lưu rõ ràng hơn. Hệ thống dịch chuyển chủ yếu về phía tây, đi qua vùng biển phía đông đảo Hải Nam trước khi tiến gần Bắc Vịnh Bắc Bộ.
Trong quá trình phát triển, cấu trúc của hệ thống thay đổi theo điều kiện môi trường xung quanh. Mặt biển khu vực Biển Đông duy trì nguồn nhiệt và hơi ẩm dồi dào, tạo điều kiện để đối lưu phát triển quanh tâm xoáy. Tuy nhiên, Narra không trải qua một quá trình tăng cường cực đoan kéo dài như những trường hợp bão mạnh nhất trên Tây Bắc Thái Bình Dương. Sức gió trong giai đoạn ảnh hưởng Việt Nam chủ yếu nằm ở mức cấp 8–9.
Đến ngày 21/8, hệ thống mạnh lên thành bão và được Việt Nam xác định là bão số 4. Trong giai đoạn này, sức gió mạnh nhất gần tâm bão khoảng cấp 8, giật cấp 10. Cách gọi "bão số 4" là hệ thống đánh số được sử dụng trong công tác khí tượng và phòng chống thiên tai tại Việt Nam, không phải số thứ tự của Narra trong toàn bộ danh sách xoáy thuận nhiệt đới trên Tây Bắc Thái Bình Dương.
Điểm đặc biệt của Narra bắt đầu thể hiện rõ khi bão tiến vào khu vực Bắc Biển Đông và Vịnh Bắc Bộ. Thay vì duy trì một hướng đi ổn định với tốc độ tương đối nhanh, hệ thống giảm tốc và nhiều lần thay đổi hướng. Tâm bão liên tục điều chỉnh vị trí trong một vùng biển không quá rộng, khiến hoàn lưu mưa có thời gian tác động lâu hơn lên các tỉnh ven biển phía Bắc Việt Nam.
Với một xoáy thuận nhiệt đới, tốc độ dịch chuyển là một thông số quan trọng khi đánh giá tổng thời gian ảnh hưởng. Một cơn bão mạnh nhưng đi nhanh có thể chỉ tạo ra một khoảng thời gian ngắn với gió và mưa cực đại tại một địa phương. Ngược lại, một cơn bão có cường độ thấp hơn nhưng di chuyển chậm có thể đưa hơi ẩm vào cùng một khu vực trong nhiều giờ hoặc nhiều ngày.
Narra thuộc trường hợp thứ hai.
Ngày 22/8, tâm bão tiến gần khu vực Quảng Ninh và Hải Phòng. Bạch Long Vĩ có thời điểm ghi nhận gió mạnh cấp 8, giật cấp 9; Cô Tô ghi nhận gió cấp 6, giật cấp 9, còn Móng Cái có thời điểm xuất hiện gió cấp 7.
Trong thời gian này, Vịnh Bắc Bộ trở thành khu vực trọng tâm của hệ thống. Gió mạnh tập trung gần tâm bão, trong khi các dải mây đối lưu trải rộng về phía nam và tây nam. Những dải mây này liên tục đưa hơi ẩm từ biển vào khu vực ven biển và sâu hơn vào đất liền.
Địa hình Đông Bắc Bộ đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển hóa lượng ẩm đó thành mưa lớn. Từ vùng ven biển Quảng Ninh, khối khí ẩm tiếp tục tiến vào các tỉnh miền núi như Lạng Sơn và Cao Bằng. Khi gặp địa hình cao, không khí bị nâng lên, tạo điều kiện cho mây đối lưu phát triển và mưa tăng cường.
Đến ngày 24/8, Narra đạt cường độ mạnh nhất trong giai đoạn ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam, với sức gió mạnh cấp 9, giật cấp 11. Đây không phải mức cường độ đặc biệt cao nếu so với những siêu bão từng xuất hiện trên Tây Bắc Thái Bình Dương, nhưng cấu trúc quỹ đạo và tốc độ dịch chuyển khiến tác động của Narra kéo dài.
Tại thời điểm này, Vịnh Bắc Bộ xuất hiện biển động mạnh, sóng cao tại những khu vực gần tâm và gió mạnh trên diện rộng. Hoạt động hàng hải, đánh bắt và di chuyển bằng tàu thuyền chịu rủi ro rõ rệt.
Đồng thời, lượng mưa trên đất liền bắt đầu trở thành yếu tố quyết định. Khi mưa kéo dài, đất giảm khả năng hấp thụ nước, các sông suối nhỏ phản ứng nhanh hơn và nguy cơ sạt lở tăng lên. Từ góc độ dự báo thiên tai, đây là giai đoạn cần kết hợp chặt chẽ giữa dự báo khí tượng và dự báo thủy văn.
Quỹ đạo của Narra không tạo thành một đường thẳng hướng vào đất liền. Bão tiến vào Vịnh Bắc Bộ, giảm tốc, thay đổi hướng rồi tiếp tục di chuyển trong khu vực trước khi hướng sang phía Hải Nam. Chính quãng thời gian lưu lại này làm tăng tổng lượng mưa tại những nơi nằm dưới các dải mây hoàn lưu.
Xoay vòng ngoài khơi Quảng Ninh: Mưa lớn trở thành hiểm họa chính
Trong ngày 23 và 24/8, trọng tâm rủi ro chuyển dần từ gió mạnh trên biển sang mưa lớn và các tai biến thủy văn trên đất liền. Những địa phương nằm ở Đông Bắc Bộ chịu tác động đồng thời của hoàn lưu ẩm, địa hình dốc và hệ thống sông suối có khả năng tăng mực nước nhanh.
Lạng Sơn và Cao Bằng ghi nhận khoảng 236–300 mm mưa trong 24 giờ. Đây là lượng nước rất lớn đối với các lưu vực miền núi trong một khoảng thời gian ngắn. Khi lượng mưa tiếp tục được bổ sung, nước từ sườn dốc chảy nhanh xuống khe suối, trong khi đất đá đã bão hòa có khả năng mất ổn định.
Lũ quét và sạt lở vì thế trở thành những mối nguy chính.
Khác với ngập lụt ở đồng bằng, lũ quét tại vùng núi có thể hình thành nhanh trên các lưu vực nhỏ. Dòng nước mang theo đất đá, cây cối và vật liệu có thể làm hư hỏng đường giao thông, cầu cống và công trình dân sinh. Sạt lở cũng có thể xảy ra tại những vị trí mà trước đó không xuất hiện dấu hiệu rõ rệt.
Tại vùng ven biển, gió và sóng vẫn là những mối nguy trực tiếp. Trong thời gian bão hoạt động trên Vịnh Bắc Bộ, vùng gần tâm bão có gió cấp 8–9, giật cấp 11, cùng sóng cao khoảng 3–5 m tại những khu vực chịu ảnh hưởng mạnh. Điều kiện biển động gây rủi ro cho tàu thuyền, hoạt động đánh bắt và vận tải ven biển.
Nhưng trên đất liền, lượng mưa tích lũy mới là yếu tố quyết định mức độ thiệt hại.
Tính đến 8 giờ ngày 27/8, bão và mưa lũ sau bão làm 3 người thiệt mạng và 3 người bị thương tại các tỉnh phía Bắc Việt Nam. Hai trường hợp tử vong được ghi nhận tại Lạng Sơn và một trường hợp tại Điện Biên.
Con số thương vong này cần được gắn với mốc thời gian cụ thể. Các số liệu được công bố trước đó trong quá trình bão và mưa lũ diễn biến có thể thấp hơn, bởi tình hình thiệt hại tiếp tục được cập nhật sau khi các địa phương kiểm tra hiện trường. Đến 8 giờ ngày 27/8, số liệu được ghi nhận là 3 người thiệt mạng và 3 người bị thương.
Thiệt hại về dân sinh và sản xuất cũng ở mức lớn. Khoảng 32.930 ha cây trồng bị ảnh hưởng, hơn 1.750 nhà bị ngập và 2.531 hộ bị cô lập. Hơn 4.300 hộ phải sơ tán khỏi những khu vực có nguy cơ ngập sâu, lũ quét hoặc sạt lở.
Những con số này cho thấy tác động của Narra không thể chỉ được mô tả bằng sức gió cực đại. Trong đánh giá rủi ro khí tượng, lượng mưa tích lũy và thời gian mưa là hai yếu tố có thể quyết định hậu quả đối với cộng đồng.
Một cơn bão cấp 8–9 nhưng di chuyển chậm có thể tạo ra tổng lượng mưa lớn hơn một hệ thống mạnh hơn nhưng dịch chuyển nhanh qua khu vực. Khi mưa liên tục đổ xuống cùng một lưu vực, nguy cơ không tăng theo cách tuyến tính. Đất bão hòa, sông suối dâng, giao thông bị chia cắt và khả năng tiếp cận các khu vực bị cô lập giảm đồng thời.
Narra là một ví dụ điển hình cho kiểu rủi ro này.
Từ góc nhìn khí tượng, hoàn lưu bão không chỉ là vòng gió bao quanh tâm. Nó còn là một cơ chế vận chuyển hơi ẩm. Khi tâm bão chậm lại trên biển, các dải mây có thể duy trì hoạt động lâu hơn và liên tục đưa không khí giàu ẩm vào đất liền.
Tại Đông Bắc Bộ, địa hình tiếp tục khuếch đại hiệu ứng đó. Khối khí ẩm từ Vịnh Bắc Bộ gặp vùng núi, bị nâng lên và ngưng kết. Nếu dòng ẩm duy trì trong nhiều giờ, các vùng mưa có thể liên tục tái tạo thay vì nhanh chóng rời khỏi một địa phương.
Đây là lý do một địa phương có thể tiếp tục ghi nhận mưa lớn ngay cả khi tâm bão đã cách xa hàng trăm kilômét.
Một yếu tố khác là sự nối tiếp giữa các quá trình. Mưa lớn làm đất bão hòa. Đất bão hòa làm tăng nguy cơ sạt lở. Mưa trên thượng nguồn làm nước sông dâng. Nước sông dâng gây ngập ở hạ lưu. Giao thông bị chia cắt lại làm công tác cứu hộ và tiếp tế khó khăn hơn.
Trong chuỗi này, gió bão chỉ là một thành phần.
Đối với Quảng Ninh và Hải Phòng, gió mạnh và sóng lớn là rủi ro nổi bật trong giai đoạn tâm bão còn ở Vịnh Bắc Bộ. Với Lạng Sơn và Cao Bằng, mưa tích lũy và sạt lở mới là những yếu tố có khả năng tạo hậu quả kéo dài. Với các lưu vực ở xa tâm bão hơn, nước từ thượng nguồn có thể tiếp tục chảy về sau khi gió đã giảm.
Do đó, thời điểm tâm bão đi qua không phải lúc nào cũng là thời điểm kết thúc nguy hiểm.
Sau một cơn bão di chuyển chậm, công tác ứng phó cần chuyển từ theo dõi gió sang theo dõi nước. Mực sông, lượng mưa tại thượng nguồn, các điểm sạt lở và khả năng thông tuyến trở thành những chỉ số quan trọng để xác định rủi ro tiếp theo.
Từ Vịnh Bắc Bộ đến Trung Quốc: Narra đổ bộ hai lần sau nhiều ngày trên biển
Ngày 25/8, Narra bắt đầu rời khu vực tác động trực tiếp đến Việt Nam và dịch chuyển về phía Hải Nam. Lúc 13 giờ cùng ngày, tâm bão ở khoảng 19,4 độ vĩ Bắc và 108,1 độ kinh Đông, trên khu vực phía nam Vịnh Bắc Bộ, với sức gió mạnh nhất cấp 8, giật cấp 10.
Đây là giai đoạn chuyển tiếp trong vòng đời của Narra. Hệ thống không còn duy trì cường độ cực đại của ngày 24/8, nhưng hoàn lưu vẫn đủ rộng để tạo mưa và gió trên một khu vực lớn.
Khoảng 18 giờ 40 ngày 25/8, Narra đổ bộ lần đầu tại đảo Hải Nam. Sức gió khi đổ bộ vào khoảng 20 m/s. Sau khi vượt qua đảo, hệ thống tiếp tục hướng về bán đảo Lôi Châu và khu vực Quảng Đông.
Địa hình đảo Hải Nam làm thay đổi cấu trúc hoàn lưu. Ma sát với bề mặt đất làm giảm năng lượng động của hệ thống, trong khi nguồn cung cấp nhiệt và hơi ẩm từ biển bị hạn chế. Tuy nhiên, vùng mưa rộng vẫn tiếp tục tồn tại khi Narra tiến về phía bắc.
Khoảng 3 giờ 25 ngày 26/8, Narra đổ bộ lần thứ hai tại huyện Từ Văn, tỉnh Quảng Đông. Sức gió khi đó khoảng 18 m/s. Sau lần đổ bộ thứ hai, hệ thống suy yếu nhanh hơn khi tiến sâu vào đất liền.
Hai lần đổ bộ trong chưa đầy một ngày tạo thành giai đoạn cuối rõ rệt trong vòng đời của Narra. Lần đổ bộ đầu tiên đưa hệ thống qua Hải Nam; lần thứ hai đưa hoàn lưu vào Quảng Đông. Sau đó, ma sát địa hình và sự thiếu hụt nguồn năng lượng từ mặt biển làm cấu trúc xoáy thuận mất tổ chức.
Tuy nhiên, sự suy yếu của tâm bão không đồng nghĩa với việc mọi tác động khí tượng biến mất ngay lập tức.
Quảng Tây chịu ảnh hưởng đáng kể từ hoàn lưu và vùng mưa liên quan đến Narra. Nhiều khu vực xuất hiện mưa lớn, nước sông dâng và ngập cục bộ. Tổng số người được sơ tán tại Quảng Tây vượt 54.000 người.
Riêng khu vực Sùng Tả có hơn 15.000 người được sơ tán trong quá trình ứng phó. Hoạt động di dời tập trung vào những khu vực có nguy cơ ngập và chịu tác động của mưa lớn kéo dài.
Cơ chế này tương tự những gì đã xảy ra tại Đông Bắc Bộ Việt Nam. Khi một hệ thống nhiệt đới mang lượng ẩm lớn đi qua, rủi ro không chỉ phụ thuộc vào vị trí tâm xoáy mà còn phụ thuộc vào toàn bộ trường mưa bao quanh nó.
Tại Trung Quốc, Hải Nam, Quảng Tây và Quảng Đông nằm ở những vị trí khác nhau trên đường đi của Narra nên mỗi nơi chịu một dạng tác động khác nhau. Hải Nam đối mặt với gió và mưa khi tâm bão đổ bộ. Quảng Tây chịu ảnh hưởng đáng kể của mưa và nước lũ. Quảng Đông tiếp nhận lần đổ bộ thứ hai khi bão đã suy yếu nhưng hoàn lưu vẫn mang theo lượng ẩm lớn.
Đối với các cơ quan phòng chống thiên tai, đây là lý do việc theo dõi một hệ thống nhiệt đới cần được duy trì trên toàn bộ hành trình của nó. Một quốc gia có thể không còn chịu gió mạnh nhưng vẫn chịu hậu quả từ mưa hoặc dòng chảy liên quan.
Narra cũng tạo ra một trường hợp đáng chú ý về phạm vi trách nhiệm cảnh báo trong khu vực.
Tên Narra do Philippines đề xuất trong hệ thống tên bão khu vực. Trong tiếng Philippines, Narra là tên cây giáng hương, loài cây có ý nghĩa biểu tượng tại quốc gia này.
Tuy nhiên, Narra không đi vào Khu vực Trách nhiệm của Philippines. Vì vậy, Cơ quan Quản lý Dịch vụ Khí tượng, Địa vật lý và Thiên văn Philippines không đặt tên địa phương riêng cho hệ thống này và không phát cảnh báo địa phương theo cơ chế dành cho các xoáy thuận đi vào khu vực trách nhiệm của mình.
Điều này giúp phân biệt giữa tên quốc tế của một xoáy thuận và tên địa phương được một cơ quan khí tượng sử dụng khi hệ thống đi vào khu vực chịu trách nhiệm. Một cơn bão có thể mang tên do một quốc gia đề xuất nhưng không nhất thiết phải được quốc gia đó đặt thêm tên địa phương trong mọi lần xuất hiện.
Đến ngày 26/8, Narra suy yếu trên đất liền Trung Quốc. Vòng đời của hệ thống khép lại sau khi bão lần lượt đi qua Hải Nam và Quảng Đông.
Khuyến nghị tốt nhất: Đánh giá bão cùng mưa, lũ và thời gian tác động
Narra cho thấy đánh giá rủi ro thiên tai cần dựa trên nhiều thông số thay vì chỉ nhìn vào cấp gió. Cường độ bão, tốc độ dịch chuyển, lượng mưa dự báo, hướng di chuyển, độ ẩm, địa hình và mực nước sông phải được xem xét trong cùng một bức tranh.
Đối với các tỉnh ven biển như Quảng Ninh và Hải Phòng, gió mạnh và sóng cao là những yếu tố cần được ưu tiên trong giai đoạn tâm bão còn hoạt động trên Vịnh Bắc Bộ. An toàn tàu thuyền, khu neo đậu, công trình ven biển và khu vực thấp trũng là những nội dung có liên quan trực tiếp đến diễn biến gió và sóng.
Khi bão di chuyển chậm, thời gian cảnh báo không nên chỉ dựa vào thời điểm dự kiến tâm bão đi qua. Các dải mưa phía sau và phía nam hoàn lưu có thể tiếp tục tác động ngay cả khi tâm bão đã dịch chuyển khỏi khu vực.
Đối với Lạng Sơn, Cao Bằng và các địa phương miền núi, mưa tích lũy cần được đặt ngang hàng với cảnh báo gió mạnh. Những khu vực nằm gần sườn núi, taluy, suối nhỏ, thung lũng hẹp và nơi từng xảy ra sạt lở có mức độ nhạy cảm cao khi mưa kéo dài.
Việc sơ tán cũng cần tính đến đặc điểm này. Nếu chờ đến lúc nước dâng hoặc đất bắt đầu trượt mới di chuyển người dân, giao thông có thể đã bị chia cắt. Khi dự báo cho thấy mưa tiếp tục tăng, di dời sớm khỏi vùng nguy hiểm có thể giảm rủi ro trực tiếp.
Sau khi tâm bão rời đi, công tác theo dõi không nên kết thúc ngay. Mực nước sông, lượng mưa ở thượng nguồn, tình trạng hồ chứa, các điểm sạt lở và những tuyến đường bị chia cắt cần tiếp tục được cập nhật.
Đối với người dân, việc nhận biết các dấu hiệu nguy hiểm có ý nghĩa thực tế. Nước suối dâng nhanh, dòng nước đổi màu, xuất hiện tiếng động bất thường từ sườn núi, đất đá rơi xuống đường hoặc các vết nứt mới trên nền đất đều có thể là dấu hiệu cần rời khỏi khu vực nguy hiểm theo hướng dẫn của chính quyền.
Ở những nơi có nguy cơ lũ quét, không nên cố vượt qua dòng nước đang chảy mạnh bằng xe máy hoặc ô tô. Mực nước có thể tăng nhanh hơn khả năng quan sát bằng mắt, trong khi dòng chảy có thể làm mất ổn định phương tiện chỉ trong thời gian ngắn.
Tại các khu vực ven biển, tàu thuyền cần tuân thủ lệnh cấm biển và hướng dẫn của lực lượng chức năng trong thời gian có gió mạnh, sóng cao. Việc quay trở lại hoạt động bình thường chỉ nên thực hiện sau khi điều kiện biển được xác nhận an toàn.
Narra cũng cho thấy vai trò của thông tin liên ngành. Dự báo khí tượng cung cấp đường đi, cường độ và lượng mưa; cơ quan thủy văn theo dõi mực nước và dòng chảy; chính quyền địa phương đánh giá dân cư và hạ tầng; lực lượng cứu hộ xử lý những khu vực bị cô lập.
Khi các lớp thông tin này được kết hợp, cảnh báo có thể chuyển từ việc mô tả thời tiết sang xác định cụ thể khu vực có nguy cơ.
Một hệ thống cảnh báo hiệu quả vì thế không chỉ trả lời câu hỏi "bão đang ở đâu?" mà còn phải trả lời "khu vực nào đang nguy hiểm nhất?", "nguy hiểm vì gió hay vì nước?", và "nguy cơ sẽ kéo dài bao lâu?".
Narra đặc biệt phù hợp với cách tiếp cận này. Tâm bão không duy trì cường độ cực đại trong suốt thời gian ảnh hưởng, nhưng hoàn lưu chậm và lượng mưa tích lũy tạo ra chuỗi rủi ro kéo dài từ ven biển vào miền núi.
Ở quy mô khu vực, việc trao đổi dữ liệu khí tượng, thủy văn và cảnh báo thiên tai giữa các quốc gia ven Biển Đông cũng có giá trị lớn. Một hệ thống nhiệt đới có thể đi qua nhiều vùng biển và quốc gia trong thời gian ngắn, trong khi tác động của mưa và dòng chảy tiếp tục tồn tại sau khi tâm bão đã đi xa.
Câu hỏi thường gặp về bão Narra năm 2026
- Narra là bão số mấy tại Việt Nam?
Narra là bão số 4 năm 2026 theo cách gọi của Việt Nam, nghĩa là cơn bão thứ 4 ảnh hưởng đến Việt Nam trong năm 2026. Đây không phải là số thứ tự của Narra trong toàn bộ mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương.
- Narra hình thành ở đâu?
Narra phát triển từ một vùng nhiễu động nhiệt đới trên Biển Đông trước khi mạnh lên thành bão và tiến về khu vực Bắc Vịnh Bắc Bộ. Hệ thống sau đó di chuyển về phía Hải Nam và Quảng Đông của Trung Quốc.
- Narra mạnh nhất khi nào?
Trong giai đoạn ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam, Narra đạt sức gió mạnh cấp 9, giật cấp 11 vào ngày 24/8. Sau đó, cường độ giảm dần khi hệ thống hướng về Hải Nam.
- Narra có đổ bộ trực tiếp vào Việt Nam không?
Không. Tâm Narra chủ yếu hoạt động trên khu vực phía bắc Biển Đông và Vịnh Bắc Bộ rồi hướng sang Trung Quốc. Việt Nam chịu tác động rõ rệt của gió, mưa và hoàn lưu nhưng không phải nơi Narra thực hiện lần đổ bộ chính thức.
- Vì sao Narra gây mưa lớn tại miền Bắc Việt Nam?
Narra di chuyển chậm trên Vịnh Bắc Bộ, tạo điều kiện để hoàn lưu liên tục vận chuyển hơi ẩm từ biển vào đất liền. Khi khối khí ẩm gặp địa hình Đông Bắc Bộ, quá trình nâng địa hình làm tăng mưa ở vùng núi và các lưu vực thượng nguồn.
- Những địa phương nào của Việt Nam chịu ảnh hưởng rõ nhất?
Quảng Ninh và Hải Phòng chịu tác động đáng kể của gió, sóng và mưa. Lạng Sơn và Cao Bằng chịu rủi ro lớn từ mưa tích lũy, lũ quét và sạt lở. Hoàn lưu sau bão cũng gây mưa tại nhiều khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ.
- Narra làm bao nhiêu người thiệt mạng tại Việt Nam?
Tính đến 8 giờ ngày 27/8, Narra và mưa lũ sau bão làm 3 người thiệt mạng và 3 người bị thương tại các tỉnh phía Bắc Việt Nam. Hai trường hợp tử vong được ghi nhận tại Lạng Sơn và một trường hợp tại Điện Biên.
- Có bao nhiêu hộ dân phải sơ tán tại Việt Nam?
Hơn 4.300 hộ phải sơ tán do ảnh hưởng của bão, mưa lớn, ngập lụt, lũ quét và sạt lở. Ngoài ra, 2.531 hộ bị cô lập do nước lũ và giao thông bị chia cắt.
- Narra gây thiệt hại nông nghiệp ở mức nào?
Khoảng 32.930 ha cây trồng bị ảnh hưởng. Mưa lớn và nước lũ gây thiệt hại trực tiếp cho diện tích sản xuất, đồng thời làm tăng nguy cơ xói lở và bồi lấp tại các khu vực ven sông.
- Có bao nhiêu nhà bị ngập?
Hơn 1.750 nhà bị ngập trong đợt thiên tai liên quan đến Narra và mưa lũ sau bão. Con số này phản ánh tác động của lượng mưa lớn kết hợp với nước từ các lưu vực dâng cao.
- Narra có đi vào Khu vực Trách nhiệm của Philippines không?
Không. Narra hoạt động chủ yếu trên Biển Đông và Vịnh Bắc Bộ trước khi đi vào miền nam Trung Quốc. Hệ thống không đi vào Khu vực Trách nhiệm của Philippines.
- Vì sao Narra mang tên do Philippines đề xuất?
Narra là tên do Philippines đề xuất trong hệ thống tên bão của khu vực. Tên này chỉ cây giáng hương, một loài cây có ý nghĩa biểu tượng tại Philippines.
- Philippines có đặt tên địa phương cho Narra không?
Không. Do Narra không đi vào Khu vực Trách nhiệm của Philippines, cơ quan khí tượng Philippines không đặt tên địa phương riêng cho hệ thống này.
- Narra đổ bộ tại Trung Quốc khi nào?
Narra đổ bộ lần đầu tại đảo Hải Nam vào khoảng 18 giờ 40 ngày 25/8, với sức gió khoảng 20 m/s. Bão đổ bộ lần thứ hai tại huyện Từ Văn, Quảng Đông, vào khoảng 3 giờ 25 ngày 26/8, với sức gió khoảng 18 m/s.
- Có bao nhiêu người được sơ tán tại Quảng Tây?
Tổng số người được sơ tán tại Quảng Tây vượt 54.000 người trong đợt ảnh hưởng của Narra và mưa lũ liên quan. Riêng khu vực Sùng Tả có hơn 15.000 người được sơ tán.
- Narra có phải là một trong những cơn bão mạnh nhất năm 2026 không?
Không nếu chỉ xét theo cấp gió cực đại. Trong thời gian ảnh hưởng Việt Nam, Narra đạt cấp 9, giật cấp 11. Điểm nổi bật của cơn bão nằm ở tốc độ dịch chuyển chậm, quỹ đạo phức tạp và thời gian tác động kéo dài.
- Vì sao một cơn bão cấp 8–9 vẫn có thể gây thiệt hại lớn?
Cấp gió chỉ phản ánh một phần sức mạnh của xoáy thuận. Nếu bão di chuyển chậm, hoàn lưu có thể liên tục đưa hơi ẩm vào cùng một khu vực, làm lượng mưa tích lũy tăng và kéo dài nguy cơ lũ quét, sạt lở và ngập lụt.
- Tốc độ di chuyển của bão ảnh hưởng đến mưa như thế nào?
Bão càng chậm, một khu vực càng có khả năng nằm dưới vùng mưa trong thời gian dài. Nếu nguồn ẩm liên tục được bổ sung, lượng mưa tích lũy có thể tăng nhanh ngay cả khi sức gió của bão không ở mức cực đại.
- Vì sao nguy hiểm vẫn kéo dài sau khi bão suy yếu?
Mưa lớn có thể tiếp tục tồn tại trong hoàn lưu, trong khi nước từ thượng nguồn vẫn chảy xuống sông suối và vùng thấp. Vì vậy, lũ quét, sạt lở và ngập úng có thể đạt mức nghiêm trọng sau thời điểm gió mạnh nhất đã qua.
- Khi nào Narra suy yếu?
Sau lần đổ bộ thứ hai tại Quảng Đông vào rạng sáng 26/8, Narra suy yếu nhanh trên đất liền Trung Quốc do ma sát địa hình và mất nguồn năng lượng từ biển. Đến ngày 26/8, vùng xoáy không còn duy trì cấu trúc của một cơn bão nhiệt đới mạnh.
- Điều gì khiến quỹ đạo của Narra đáng chú ý?
Narra không duy trì một hướng di chuyển thẳng và ổn định. Tâm bão nhiều lần giảm tốc và đổi hướng trên Vịnh Bắc Bộ trước khi đi về phía Trung Quốc, kéo dài thời gian tác động của hoàn lưu ẩm đối với Đông Bắc Bộ.
- Bão Narra có gây tác động ở Trung Quốc sau khi rời Việt Nam không?
Có. Narra đổ bộ hai lần tại Hải Nam và Quảng Đông, trong khi hoàn lưu gây mưa lớn tại nhiều khu vực phía nam Trung Quốc. Quảng Tây ghi nhận hơn 54.000 người được sơ tán trong quá trình ứng phó với mưa lũ.
- Tại sao cần tiếp tục theo dõi sông suối sau khi tâm bão đi xa?
Lượng nước từ các vùng núi và thượng nguồn cần thời gian để chảy về hạ lưu. Vì vậy, mực nước sông có thể tiếp tục tăng sau khi gió bão đã giảm và tâm xoáy đã rời khỏi khu vực.
- Narra cho thấy bài học gì về đánh giá rủi ro bão?
Narra cho thấy cấp gió không phải chỉ số duy nhất quyết định thiệt hại. Tốc độ dịch chuyển, thời gian lưu lại, lượng mưa tích lũy, địa hình và khả năng thoát nước có thể quyết định mức độ nguy hiểm đối với cộng đồng.
Đến ngày 26/8, khi vùng xoáy suy yếu trên đất liền Trung Quốc, chu kỳ hoạt động của Narra kết thúc. Cường độ cực đại của bão trong thời gian ảnh hưởng Việt Nam ở mức cấp 8–9, nhưng quỹ đạo chậm và thời gian lưu lại kéo dài trên Vịnh Bắc Bộ đã làm lượng mưa tích lũy tăng mạnh; đến 8 giờ ngày 27/8, khu vực phía Bắc Việt Nam ghi nhận 3 người thiệt mạng, 3 người bị thương và hơn 4.300 hộ phải sơ tán.