Siêu bão Krathon 2024: Thiệt hại tại Philippines và Đài Loan, 18 người thiệt mạng
Siêu bão Krathon năm 2024 là một xoáy thuận nhiệt đới mạnh hoạt động trên khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương từ ngày 26 tháng 9 đến ngày 3 tháng 10 năm 2024. Bão đạt cường độ cực đại với sức gió duy trì 195 km/h và áp suất trung tâm 920 hPa vào ngày 1 tháng 10. Tại Philippines, Krathon gây mưa lớn tại khu vực phía bắc Luzon, đặc biệt là tỉnh Batanes; tại Việt Nam, bão được xác định là cơn bão số 5 năm 2024 và được theo dõi chặt chẽ khi tiến vào khu vực đông bắc Biển Đông. Sau đó, bão đổ bộ vào Cao Hùng, Đài Loan, gây ngập lụt, gián đoạn giao thông và tổng cộng 18 người thiệt mạng, 731 người bị thương cùng 1 người mất tích.
Hình thành trên biển Philippines: Hành trình phát triển của Krathon từ áp thấp đến siêu bão
Krathon được các cơ quan khí tượng theo dõi lần đầu vào lúc 00:00 UTC ngày 26 tháng 9 năm 2024 khi một vùng áp thấp nhiệt đới hình thành trên vùng biển Philippines, phía đông nam quần đảo Okinawa của Nhật Bản. Tại thời điểm ban đầu, hệ thống nằm gần tọa độ 24,1°Bắc, 128,2°Đông với sức gió yếu và áp suất trung tâm khoảng 1010 hPa.
Trong những ngày tiếp theo, hệ thống di chuyển về phía tây nam và tăng cường dần trên vùng biển có điều kiện thuận lợi. Đến ngày 28 tháng 9, Krathon mạnh lên thành bão nhiệt đới với sức gió khoảng 92 km/h. Ngày 29 tháng 9, bão tiếp tục tăng cấp, đạt cường độ bão cấp 1 rồi cấp 2 khi tiến gần khu vực phía bắc Philippines và phía nam Đài Loan.
Ngày 30 tháng 9, Krathon bước vào giai đoạn cường độ cao nhất khi tiến về vùng biển phía tây Philippines. Dữ liệu từ Cục Quản lý Thiên văn, Địa vật lý và Khí quyển Philippines (PAGASA) cho thấy bão đạt cấp siêu bão với sức gió duy trì 105 hải lý/giờ, tương đương 195 km/h, vào lúc 00:00 UTC ngày 1 tháng 10 năm 2024. Áp suất trung tâm thấp nhất được ghi nhận ở mức 920 hPa.
Trong giai đoạn đạt cực đại, tâm bão nằm gần khu vực 20,6°Bắc, 119,6°Đông, trên vùng biển giữa phía bắc Philippines và phía nam Đài Loan. Việt Nam xác định Krathon là cơn bão số 5 năm 2024 trong hệ thống theo dõi bão trên Biển Đông. Mặc dù không ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền Việt Nam, bão được các cơ quan khí tượng trong nước giám sát do hoạt động trên khu vực biển phía đông bắc Biển Đông.
Bão mạnh trên vùng biển Batanes: Mưa cực lớn và tác động đến Philippines
Krathon không có lần đổ bộ trực tiếp vào Philippines, nhưng hoàn lưu rộng của bão vẫn gây ảnh hưởng đáng kể tại các khu vực phía bắc Luzon, đặc biệt là tỉnh đảo Batanes. Cục Quản lý Thiên văn, Địa vật lý và Khí quyển Philippines (PAGASA) phát hành các bản tin cảnh báo về mưa lớn, gió mạnh và tình trạng biển nguy hiểm trong thời gian bão hoạt động gần quần đảo.
Từ ngày 26 tháng 9 đến ngày 3 tháng 10 năm 2024, một số trạm quan trắc tại Philippines ghi nhận lượng mưa rất lớn. Trạm Basco thuộc tỉnh Batanes ghi nhận tổng lượng mưa 859,9 mm trong toàn bộ thời gian ảnh hưởng của bão. Riêng trong 24 giờ ngày 30 tháng 9, lượng mưa tại Basco đạt 728 mm.
Tại khu vực Ilocos Norte, trạm Laoag ghi nhận tổng lượng mưa 783,6 mm trong cùng giai đoạn. Ngoài ra, các khu vực như Calayan thuộc tỉnh Cagayan, Sinait thuộc Ilocos Sur và thành phố Baguio cũng ghi nhận lượng mưa lớn do ảnh hưởng từ dải mây đối lưu của bão.
Mưa kéo dài gây nguy cơ lũ lụt, sạt lở đất và ảnh hưởng đến hoạt động hàng hải tại miền bắc Philippines. Chính quyền địa phương triển khai các biện pháp ứng phó, bao gồm theo dõi khu vực ven biển, chuẩn bị lực lượng cứu hộ và hạn chế hoạt động trên biển trong thời gian điều kiện thời tiết xấu.
Thiệt hại của Krathon tại Philippines chủ yếu đến từ mưa lớn và gió mạnh trên diện rộng. Theo tổng hợp thiệt hại sau bão, hệ thống này góp phần gây ra thương vong trong khu vực chịu ảnh hưởng với tổng cộng 18 người thiệt mạng, 731 người bị thương và 1 người mất tích.
Đổ bộ Đài Loan và suy yếu trên eo biển: Ngập lụt Cao Hùng, gián đoạn giao thông nghiêm trọng
Sau khi đạt cường độ cực đại trên vùng biển phía nam Đài Loan, Krathon bắt đầu suy yếu do tiến gần đất liền và chịu ảnh hưởng của địa hình. Bão duy trì tốc độ di chuyển chậm, khiến thời gian tác động đến khu vực ven biển kéo dài.
Ngày 3 tháng 10 năm 2024, Krathon đổ bộ vào khu vực Cao Hùng, Đài Loan vào khoảng 12:40 giờ địa phương với cường độ đã giảm so với giai đoạn mạnh nhất. Gió mạnh và mưa lớn gây ngập lụt tại nhiều nơi, làm gián đoạn giao thông đường bộ, đường sắt và các hoạt động dân sinh.
Tại Đài Loan, các cơ quan chức năng triển khai biện pháp ứng phó trước khi bão đổ bộ, bao gồm đóng cửa trường học, điều chỉnh hoạt động giao thông và tổ chức sơ tán tại những khu vực có nguy cơ cao. Sau khi đi qua khu vực phía nam đảo, Krathon tiếp tục suy yếu trên vùng eo biển Đài Loan.
Theo dữ liệu khí tượng của PAGASA, đến ngày 3 tháng 10 năm 2024, hệ thống suy yếu thành áp thấp nhiệt đới gần vùng biển phía nam Đài Loan. Vị trí cuối cùng được ghi nhận trong báo cáo của PAGASA nằm gần khu vực 22,1°Bắc, 120,2°Đông, ngoài khơi huyện Bình Đông, trước khi hoàn toàn mất cấu trúc xoáy thuận nhiệt đới.
Vòng đời của Krathon kéo dài 7 ngày 12 giờ, kể từ khi phát triển thành xoáy thuận nhiệt đới vào ngày 26 tháng 9. Hệ thống này để lại lượng mưa cực lớn tại Batanes, tác động nghiêm trọng tại Cao Hùng và tổng thiệt hại nhân mạng được ghi nhận gồm 18 người thiệt mạng, 731 người bị thương và 1 người mất tích.