Bagyong Kristine 2024: Mahigit 140 ang Nasawi sa Pinakamalalang Bagyo ng Taon
Ang Severe Tropical Storm Kristine (internasyonal na pangalan: Trami) ay nabuo noong Oktubre 18, 2024 sa kanlurang Pasipiko. Pumasok ito sa Philippine Area of Responsibility noong Oktubre 20 habang patuloy na kumikilos patungo sa silangang bahagi ng Pilipinas. Umabot ito sa pinakamalakas na yugto bilang isang Severe Tropical Storm na may pinakamababang tinatayang presyon na 970 hPa bago humina sa bahagi ng West Philippine Sea. Nag-landfall ang Kristine sa Divilacan, Isabela noong Oktubre 24 at nagdala ng matinding pag-ulan sa Bicol, CALABARZON, at iba pang bahagi ng Luzon, na nagresulta sa 141 nasawi, 86 nasugatan, 21 nawawala, at mahigit 7.9 milyon katao ang naapektuhan.
Pagbuo sa Karagatang Pasipiko: Mula Depresyon Hanggang Severe Tropical Storm
Nagsimula ang Kristine bilang isang tropikal na depresyon noong Oktubre 18, 2024 sa kanlurang bahagi ng Karagatang Pasipiko. Batay sa pinagsama-samang tala ng pandaigdigang pagmamanman ng mga bagyo, kabilang ang mga datos mula sa mga ahensiyang meteorolohikal, unti-unting lumakas ang sistema habang kumikilos pakanluran patungo sa silangang bahagi ng Pilipinas.
Noong Oktubre 22, itinaas ang sistema bilang isang tropikal na bagyo habang papalapit sa bahagi ng silangan ng kapuluan. Sa patuloy na pag-organisa ng ulap at sirkulasyon, nagpatuloy ang paglakas nito hanggang maging Severe Tropical Storm Kristine ayon sa klasipikasyon ng PAGASA.
Bago tumama sa lupa, nagdala ang Kristine ng malawak na sona ng ulan sa Luzon. Naglabas ang PAGASA ng Tropical Cyclone Wind Signal mula Signal No. 1 hanggang Signal No. 3 sa ilang lugar depende sa lapit ng sentro ng bagyo at inaasahang lakas ng hangin. Ang mga babala ay inilabas kasabay ng pagtaas ng panganib sa pagbaha at pagguho ng lupa.
Noong Oktubre 24, tumama ang sentro ng Kristine sa Divilacan, Isabela. Pagkatapos tumawid sa hilagang Luzon, lumabas ang sistema patungo sa West Philippine Sea, kung saan nagpatuloy ang pagmamanman sa pagbabago ng lakas at direksiyon nito.
Hagupit sa Luzon: Bicol at CALABARZON Lubog sa Baha, Libu-libo ang Inilikas
Ang pangunahing epekto ng Severe Tropical Storm Kristine sa Pilipinas ay nagmula sa matagal at malakas na pag-ulan na bumalot sa maraming bahagi ng Luzon. Kahit hindi lahat ng lugar ay direktang dinaanan ng sentro ng bagyo, ang malawak na rainband nito ay nagdulot ng pagbaha at pagguho ng lupa.
Sa rehiyon ng Bicol, kabilang sa mga lugar na matinding naapektuhan, maraming bayan ang nakaranas ng mabilis na pagtaas ng tubig. Ang ilang komunidad ay kinailangang lumikas habang isinagawa ng mga lokal na pamahalaan at mga rescue team ang mga operasyon sa mga binahang lugar.
Malaki rin ang naging epekto sa CALABARZON kung saan naapektuhan ang mga kabahayan, transportasyon, at kabuhayan dahil sa tuloy-tuloy na ulan. Ang mga paaralan at pampublikong pasilidad sa ilang lugar ay ginamit bilang pansamantalang evacuation center para sa mga pamilyang lumikas.
Iniulat ng mga awtoridad sa pagtugon sa kalamidad na ang Kristine ay nagdulot ng 141 pagkamatay, 86 sugatan, at 21 nawawalang tao. Mahigit 7.9 milyon residente ang naapektuhan sa iba’t ibang bahagi ng bansa, habang maraming pamilya ang nawalan ng tirahan o naapektuhan ang pinagkakakitaan.
Ayon sa mga tala ng PAGASA, ang pinakamalakas na naitalang tuloy-tuloy na hangin ng Kristine sa yugto ng pagmamanman nito sa Pilipinas ay nasa humigit-kumulang 95 kilometro bawat oras, na may bugso ng hangin na umaabot sa 115 kilometro bawat oras habang papalabas ito ng Philippine Area of Responsibility.
Pagdaan sa West Philippine Sea: Muling Paglakas Bago Tuluyang Humina
Matapos tumawid sa Luzon, pumasok ang Kristine sa West Philippine Sea noong hapon ng Oktubre 24. Sa bahaging ito ng biyahe, nagkaroon ng pagbabago sa lakas ng bagyo habang patuloy itong minamanmanan ng mga ahensya ng panahon.
Noong Oktubre 25 hanggang 26, nanatiling organisado ang sistema at naitala ang pinakamalakas nitong yugto.
Umabot ang pinakamababang presyon nito sa humigit-kumulang 970 hPa, na nagpapakita ng mas pinaigting na sirkulasyon bago ito tuluyang humina.
Gayunpaman, ang pagtaas ng vertical wind shear sa South China Sea ay nakaapekto sa istruktura ng bagyo. Unti-unting humina ang sirkulasyon nito habang kumikilos patungong kanluran at timog-kanluran.
Pagsapit ng Oktubre 27, nagsimulang bumaba ang organisasyon ng sistema habang papalapit ito sa Vietnam. Noong Oktubre 28 hanggang 29, naging isang mahinang depresyon ang natitirang bahagi ng Kristine at tuluyang nawala ang sirkulasyon nito sa karagatang malapit sa Vietnam.
Epekto sa Karatig Bansa: Hainan Bumaha, Vietnam at Hong Kong Naapektuhan
Hindi nagtapos sa Pilipinas ang epekto ng Kristine matapos itong lumabas sa West Philippine Sea. Ang natitirang sistema nito ay nagdala ng malakas na pag-ulan sa ilang bahagi ng Tsina, Vietnam, at iba pang kalapit na lugar.
Sa Hainan, Tsina, ang impluwensiya ng Kristine at iba pang kondisyon ng panahon ay nagdulot ng matinding pag-ulan mula Oktubre 26 hanggang 31. Sa Qionghai, naitala ang kabuuang ulan na umabot sa 1,243.1 milimetro sa nasabing panahon. Nagdulot ito ng pagbaha at pagguho ng lupa na nakaapekto sa mahigit 550,000 katao at nagresulta sa 10 pagkamatay ayon sa mga ulat.
Sa Vietnam, nagdala ang humihinang sistema ng malakas na ulan at hangin. Iniulat ang hindi bababa sa tatlong nasawi, isang nawawala, at pinsala sa mahigit 290 bahay matapos ang pagdaan ng bagyo.
Sa Hong Kong, hindi direktang tumama ang sentro ng Kristine, ngunit nagpatupad ang Hong Kong Observatory ng mga babala dahil sa malalakas na hangin at epekto ng pinagsamang kondisyon ng bagyo at amihan. Naitala ang paglapit ng sistema sa timog ng teritoryo habang nagkaroon ng mga pag-ulan at pagbugso ng hangin sa ilang lugar.
Sa pagtatapos ng tala ng bagyo, ang Kristine ay naitala bilang isang Severe Tropical Storm na tumama sa Pilipinas noong Oktubre 2024, na may 141 nasawi, 86 nasugatan, 21 nawawala, mahigit 7.9 milyong naapektuhan, at pinakamababang presyong humigit-kumulang 970 hPa bago tuluyang humina malapit sa Vietnam.