Chan-hom 2026: Unang Bagyong Tumawid sa Ibaraki Mula noong 1951
Nagkaroon ng paglapag ang Chan-hom sa timog ng Ibaraki, Hapon, bandang alas-8 ng gabi noong Agosto 11, 2026. Ito ang unang bagyong naitalang direktang tumama sa Ibaraki mula nang magsimula ang opisyal na rekord noong 1951. Sa oras ng paglapag, naitala ng Japan Meteorological Agency ang gitnang presyon na 980 hektopascal. Umabot naman sa 25 metro bawat segundo ang pinakamalakas na hangin, habang 35 metro bawat segundo ang pinakamalakas na bugso.
Ayon sa Japan Meteorological Agency, o JMA, umabot ang Chan-hom sa antas ng malakas na bagyong tropikal bago tumama sa Japan. Itinalaga rin ito bilang ika-15 bagyo ng taon sa tala ng ahensiya. Sa pandaigdigang tala ng bagyo na International Best Track Archive for Climate Stewardship, o IBTrACS, umabot sa 51 hazilya kada oras ang pinakamataas na lakas ng hangin na naitala sa sistema, na may presyong 976 milibar noong Agosto 11.
Ang Chan-hom ay nabuo sa kanlurang bahagi ng Karagatang Pasipiko at dumaan sa rutang hindi karaniwan para sa isang sistemang umabot sa Japan. Sa halip na manatiling nakatuon sa mas mababang latitud, kumilos ito patungong hilaga at kalaunan ay lumiko patungong hilagang-silangan, na nagdala sa sistema sa Ibaraki. Ang pagbabago ng direksiyon ay naganap habang nakikipag-ugnayan ang bagyo sa malalaking daloy ng hangin sa paligid nito.
Ang mga bilang mula sa IBTrACS at JMA ay hindi dapat ituring na iisang serye ng sukat. Magkaiba ang paraan at oras ng pagsusukat ng bawat talaan. Ang 51 hazilya kada oras at 976 milibar ay mula sa pansamantalang pandaigdigang tala ng IBTrACS, samantalang ang 980 hektopascal at 25 metro bawat segundo ay tumutukoy sa datos ng JMA sa oras ng paglapag. Ang mga bilang na ito ay maaaring magkaiba dahil sa magkakaibang sistema ng pagsusuri, oras ng obserbasyon at pamamaraang ginagamit sa pagtatala ng lakas ng bagyo.
Mula sa Kanlurang Pasipiko hanggang Chan-hom: Isang Bihirang Landas Patungo sa Hapon
Nagsimula ang kasaysayan ng Chan-hom noong Agosto 5, nang maitala ang isang sistema sa paligid ng 19.9 digri hilagang latitud at 165.9 digri silangang longhitud. Sa panahong iyon, nasa paligid ng 998 hektopascal ang gitnang presyon ng sistema. Mula roon, unti-unting nagbago ang organisasyon at lakas nito habang kumikilos sa kanlurang bahagi ng Karagatang Pasipiko.
Sa mga sumunod na araw, naging mas malinaw ang sirkulasyon ng bagyo at lumakas ang sistema. Nasa tala ng IBTrACS ang pagsubaybay sa Chan-hom mula Agosto 7 hanggang Agosto 12. Sa panahong ito, nagbago ang lokasyon at lakas ng sistema habang papalapit ito sa silangang bahagi ng Asya.
Hindi pangkaraniwan ang naging landas nito dahil sa halip na mabilis na tumawid patungong kanluran, nakakuha ang sistema ng puwersang nagtulak dito patungo sa mas mataas na latitud. Habang umuusad ang bagyo, nagbago ang direksiyon ng daloy sa paligid nito. Ang naturang pagbabago ang nagdala sa Chan-hom sa timog ng Japan.
Mahalaga ang ganitong uri ng galaw sa pagsusuri ng mga bagyo sa kanlurang Pasipiko dahil hindi palaging diretso ang kanilang paglalakbay. Ang posisyon ng isang bagyo ay naaapektuhan ng malalawak na sistema ng mataas at mababang presyon, daloy ng hangin sa itaas ng atmospera at kondisyon sa dagat. Kapag nagbago ang mga salik na ito, maaari ring magbago ang direksiyon ng isang bagyo.
Sa kaso ng Chan-hom, naging mahalaga ang pagliko patungong hilaga at hilagang-silangan. Sa halip na manatili sa karagatan, umabot ang sistema sa silangang Japan at tumama sa Ibaraki. Dahil dito, naging kapansin-pansin ang bagyo sa tala ng panahon ng prefecture.
Ang JMA ang pangunahing ahensiyang nangangasiwa sa opisyal na obserbasyon at babala sa panahon sa Japan. Sa tala nito, inuri ang Chan-hom bilang malakas na bagyong tropikal. Ang katawagang ito ay tumutukoy sa antas ng lakas na ginagamit ng JMA sa sariling sistema ng pag-uuri ng mga tropikal na bagyo.
Hindi nangangahulugan ang katawagang ito na pare-pareho ang bilis ng hangin sa bawat bahagi ng bagyo. Ang isang tropikal na bagyo ay maaaring magkaroon ng malaking pagkakaiba sa lakas ng hangin depende sa lokasyon mula sa sentro, oras ng obserbasyon at lokal na kondisyon. Dahil dito, mahalagang tukuyin kung anong ahensiya at anong oras ang pinagmulan ng bawat bilang.
Bihirang Pagliko Patungong Hapon: Ang Ruta na Nagdala kay Chan-hom sa Ibaraki
Bandang alas-8 ng gabi noong Agosto 11, tumama ang Chan-hom sa timog ng Ibaraki. Ang paglapag na ito ay may pambihirang kahalagahan sa kasaysayan ng prefecture. Ayon sa mga rekord na binanggit ng mga ulat sa Japan, ito ang unang paglapag ng isang bagyo sa Ibaraki mula nang magsimula ang opisyal na rekord noong 1951.
Sa oras ng paglapag, 980 hektopascal ang gitnang presyon ng sistema. Umabot sa 25 metro bawat segundo ang pinakamalakas na hangin, at 35 metro bawat segundo ang pinakamalakas na bugso. Ang mga sukat na ito ay nagpapakita ng malakas na kondisyon ng hangin na tumama sa lugar nang dumaan ang sentro ng bagyo.
Ang epekto ay hindi limitado sa mismong lugar ng paglapag. Lumawak ang malakas na hangin at ulan sa mas malaking bahagi ng silangang Japan habang gumagalaw ang sistema. Sa Ishinomaki, naitala ang pinakamalakas na bugso na 23.7 metro bawat segundo. Sa Kitaibaraki, umabot naman sa 19.7 metro bawat segundo ang bugso.
Sa Kuji, umabot sa 121.5 milimetro ang naitalang ulan sa loob ng 12 oras. Ipinakita ng obserbasyong ito na kahit ang sentro ng bagyo ay may partikular na lokasyon, maaaring maranasan ng malalayong lugar ang malakas na ulan dahil sa malawak na ulap at mga banda ng pag-ulan na nakapaligid sa sistema.
Nagdulot din ng mga problema ang hangin at ulan sa mga lungsod at komunidad. May mga natumbang puno sa Omotesando, habang isinara ang Oarai Beach bilang pag-iingat sa kalagayan ng dagat at panahon. Ang mga ganitong hakbang ay bahagi ng pagtugon ng mga lokal na awtoridad sa panganib mula sa malakas na hangin, mataas na alon at biglaang pagbabago ng kondisyon sa baybayin.
Sa sektor ng transportasyon, kinansela ang mga biyahe sa Haneda at Narita. Ang dalawang pangunahing paliparan ay mahalaga sa mga biyaheng papasok at palabas ng Tokyo at sa mga kalapit na rehiyon. Kapag may malakas na hangin at ulan, maaaring maapektuhan ang paglapag at pag-alis ng mga eroplano, pati ang operasyon ng mga pasilidad sa paliparan.
Ayon sa Canadian Press, limang katao ang nasugatan. Inilarawan sa ulat ang mga pinsala bilang bahagya. Ang bilang na ito ay dapat basahin kasabay ng oras ng pag-uulat dahil maaaring magbago ang kabuuang bilang habang nagpapatuloy ang pagsusuri sa pinsala at kalagayan ng mga residente.
Nakapagtala rin ng mahigit 22,000 kabahayan na nawalan ng kuryente sa kasagsagan ng epekto ng bagyo. Ang pagkawala ng kuryente ay maaaring sanhi ng pagbagsak ng mga puno, pinsala sa mga linya ng kuryente at iba pang imprastraktura. Sa mga lugar na tinamaan ng malakas na hangin, maaaring tumagal ang pagkukumpuni depende sa lawak ng pinsala at accessibility ng mga apektadong lugar.
Ang epekto sa transportasyon, kuryente at mga pampublikong lugar ay nagpapakita kung paano maaaring lumawak ang epekto ng isang bagyo kahit matapos itong tumama sa lupa. Hindi lamang bilis ng hangin sa sentro ang batayan ng pinsala. Mahalaga rin ang lawak ng sistema, tagal ng malakas na ulan, kondisyon ng lupa, taas ng alon at kahandaan ng mga lokal na komunidad.
Pilipinas, Tsina at Taiwan: Malawak ang Saklaw ng Sistema, Ngunit Walang Direktang Pagtama
Hindi nagkaroon ng direktang paglapag ang Chan-hom sa Pilipinas. Hindi rin tumama nang direkta ang sentro nito sa Tsina o Taiwan. Gayunman, ang malawak na sirkulasyon ng isang tropikal na sistema ay maaaring makaapekto sa mga kondisyon ng panahon sa mga lugar na malayo sa sentro nito.
Sa Pilipinas, mahalaga ang posisyon ng isang bagyo kaugnay ng Philippine Area of Responsibility, o PAR. Kapag pumasok ang isang bagyo sa PAR, maaaring magbigay ang Philippine Atmospheric, Geophysical and Astronomical Services Administration, o PAGASA, ng lokal na pangalan bukod sa pandaigdigang pangalan na ginagamit ng mga rehiyonal at pandaigdigang ahensiya.
Hindi pumasok ang Chan-hom sa PAR ayon sa pagsusuring nakasaad sa mga tala ng bagyo. Dahil dito, hindi ito binigyan ng lokal na pangalan ng PAGASA. Nanatiling Chan-hom ang pangalan nito sa mga ulat na tumutukoy sa sistemang tumama sa Japan.
Mahalagang pagkakaiba ito para sa mga mambabasa sa Pilipinas. Ang pangalan ng isang bagyo ay maaaring mag-iba depende sa ahensiyang nagmamasid at sa rehiyong sakop ng kanilang responsibilidad. Ang pagkakaroon o kawalan ng lokal na pangalan ay hindi nangangahulugang ibang bagyo ang tinutukoy; maaari itong tumukoy sa iisang sistema na may magkaibang katawagan sa iba't ibang bansa.
Ang paggalaw ng Chan-hom ay nagpapakita rin kung bakit hindi sapat ang pagtingin sa isang mapa lamang kapag sinusuri ang isang tropikal na sistema. Ang sentro ng bagyo ay maaaring nasa malayo habang ang mga panlabas na ulap at daloy ng hangin nito ay umaabot sa mas malawak na lugar.
Sa ilang bahagi ng Silangang Asya, ang natitirang halumigmig mula sa sistema ay nakatulong sa pagbuo ng ulan sa silangang baybayin ng Korea. Sa mga ulat, tinatayang nasa 10 hanggang 50 milimetro ang ilang naitalang pag-ulan. Hindi ito nangangahulugang direktang tumama ang sentro ng Chan-hom sa Korea; sa halip, ipinapakita nito kung paano maaaring magpatuloy ang epekto ng halumigmig at malalaking sistema ng ulap habang kumikilos ang isang bagyo.
Ang ganitong epekto ay karaniwan sa malalaking sistema ng panahon. Kapag nakipag-ugnayan ang tropikal na sistema sa mga daloy ng hangin sa kalagitnaan at itaas na bahagi ng atmospera, maaaring madala ang halumigmig nito sa ibang rehiyon. Maaari ring magbago ang uri ng ulan at lawak ng mga ulap habang lumilipat ang sistema mula sa mainit na karagatan patungo sa mas malamig na kapaligiran.
Sa Pilipinas, ang mahalagang punto ay hindi nagkaroon ng direktang pagtama ang Chan-hom. Ang mga mambabasa ay dapat tumingin sa opisyal na babala at ulat ng PAGASA para sa anumang aktuwal na banta sa bansa, sa halip na ipalagay na may panganib dahil lamang sa paglitaw ng pangalan ng bagyo sa mga pandaigdigang tala.
Papel ng PAGASA: Lokal na Pangalan at Signal ng Bagyo sa Pilipinas
Gumagamit ang PAGASA ng sariling sistema para sa pagtukoy sa mga bagyong nasa loob ng PAR. Kapag ang isang tropikal na bagyo ay pumasok sa lugar na sakop ng ahensiya, maaari itong makatanggap ng lokal na pangalan mula sa taunang listahan ng PAGASA.
Para sa 2026, kabilang sa mga lokal na pangalan ang Auring, Basyang at Caloy, kasama ang iba pang pangalan sa itinakdang talaan. Ang lokal na sistema ng pagpapangalan ay nagbibigay-daan sa PAGASA at sa publiko na madaling matukoy ang mga bagyong may direktang kaugnayan sa panahon sa Pilipinas.
Hindi nabigyan ng lokal na pangalan ang Chan-hom dahil hindi ito pumasok sa PAR. Samakatuwid, nanatili itong Chan-hom sa mga tala at ulat tungkol sa paggalaw nito patungong Japan.
Bukod sa pagpapangalan, gumagamit ang PAGASA ng sistema ng Tropical Cyclone Wind Signals upang ipaalam sa publiko ang panganib mula sa hangin. Ang mga signal ay mula Signal No. 1 hanggang Signal No. 5, at bawat antas ay may kaukulang saklaw ng bilis ng hangin at inaasahang panahon ng pagdating ng mga epekto.
Sa Signal No. 1, ang tinatayang bilis ng hangin ay 39 hanggang 61 kilometro bawat oras. Sa mas mataas na antas, tumataas ang inaasahang lakas ng hangin at ang potensiyal na pinsala. Ang Signal No. 5 ang pinakamataas na antas, na ginagamit kapag inaasahang aabot sa 185 kilometro bawat oras o higit pa ang hangin.
Ang mga signal na ito ay partikular sa mga bagyong nakaaapekto sa Pilipinas at hindi dapat ipalit sa mga klasipikasyong ginagamit ng ibang bansa. Ang JMA, halimbawa, ay may sariling paraan ng pag-uuri ng mga tropikal na sistema. Dahil dito, maaaring gumamit ang dalawang ahensiya ng magkaibang katawagan para sa iisang bagyo nang hindi nangangahulugang magkasalungat ang kanilang obserbasyon.
Sa kaso ng Chan-hom, ang klasipikasyong malakas na bagyong tropikal ay tumutukoy sa sistema ayon sa pamantayan ng JMA. Hindi ito Signal No. 1 hanggang No. 5 ng PAGASA dahil hindi naman nasa ilalim ng lokal na sistema ng babala ng Pilipinas ang bagyo.
Mahalaga ang pagkakaibang ito sa pag-uulat ng panahon. Ang pangalan, klasipikasyon at babala ay dapat palaging iugnay sa ahensiyang naglabas nito. Sa ganitong paraan, maiiwasan ang maling paghahambing ng mga numero at termino mula sa iba't ibang bansa.
Mga Tala ng Lakas: Bakit Magkaiba ang 980 Hektopascal at 976 Milibar?
Isa sa mga kapansin-pansing detalye sa mga tala ng Chan-hom ang pagkakaiba sa gitnang presyon. Sa oras ng paglapag sa Ibaraki, iniulat ng JMA ang 980 hektopascal. Sa pansamantalang tala ng IBTrACS para sa pinakamalakas na yugto noong Agosto 11, nakalista naman ang 976 milibar.
Ang hektopascal at milibar ay magkapantay sa halaga para sa yunit ng presyon: isang hektopascal ay katumbas ng isang milibar. Gayunman, hindi ibig sabihin na dapat pareho ang lahat ng bilang mula sa magkaibang talaan. Ang pagkakaiba rito ay maaaring magmula sa oras ng obserbasyon, pagsusuri ng sentro ng bagyo at metodolohiyang ginagamit ng bawat sistema.
Ang JMA ay nagbibigay ng opisyal na datos para sa Japan at may partikular na pagsusuri sa oras ng paglapag. Samantala, ang IBTrACS ay isang pandaigdigang talaan na pinagsasama ang mga track at intensity estimate mula sa iba't ibang ahensiya upang makabuo ng pangmatagalang rekord ng mga tropikal na bagyo.
Ganito rin ang dahilan kung bakit maaaring magkaiba ang bilang ng pinakamalakas na hangin sa iba't ibang ulat. Ang isang ahensiya ay maaaring gumamit ng sustained wind, habang ang isa ay maaaring magbigay ng pagtataya batay sa ibang panahon ng pag-average. Maaari ring magkaiba ang oras kung kailan naitala ang pinakamataas na halaga.
Sa Chan-hom, mahalagang tandaan ang konteksto ng bawat bilang. Ang 980 hektopascal at 25 metro bawat segundo ay tumutukoy sa kalagayan sa oras ng paglapag sa Ibaraki ayon sa JMA. Ang 976 milibar at 51 hazilya kada oras ay tumutukoy sa pinakamalakas na yugto ayon sa pansamantalang pandaigdigang tala ng IBTrACS.
Ang ganitong paghihiwalay ng datos ay mas malinaw para sa mambabasa kaysa pagsasama-sama ng lahat ng numero na para bang iisang obserbasyon lamang ang mga ito.
Mga Epekto sa Japan: Hangin, Ulan at Transportasyon
Ang paglapag ng Chan-hom ay nagdulot ng mga epekto sa iba't ibang bahagi ng Japan. Sa mga lugar na nakaranas ng malakas na hangin, natumba ang ilang puno at naapektuhan ang mga pampublikong lugar. Sa Omotesando, iniulat ang mga natumbang puno.
Sa baybayin, isinara ang Oarai Beach. Ang pagsasara ay mahalagang hakbang sa panahon ng malakas na hangin at alon dahil maaaring mabilis na lumala ang kondisyon ng dagat kahit hindi direktang nasa gitna ng bagyo ang isang lugar.
Sa Kitaibaraki, naitala ang bugso na 19.7 metro bawat segundo. Sa Ishinomaki, umabot naman sa 23.7 metro bawat segundo ang pinakamalakas na bugso. Ang mga numerong ito ay nagpapakita na maaaring magkaroon ng malalakas na bugso kahit malayo sa eksaktong punto ng paglapag.
Sa Kuji, umabot sa 121.5 milimetro ang ulan sa loob ng 12 oras. Ang ganitong dami ng ulan sa maikling panahon ay maaaring magdulot ng pagbaha sa mabababang lugar at pagtaas ng tubig sa mga ilog, lalo na kung basa na ang lupa bago dumating ang bagyo.
Naapektuhan din ang mga biyahe sa himpapawid. Kinansela ang mga biyahe sa Haneda at Narita habang dumaraan ang masamang panahon. Ang pagkansela ng mga flight ay karaniwang ginagawa kapag hindi sapat ang kaligtasan para sa normal na operasyon o kapag may mga problema sa paliparan at mga rutang patungo rito.
Mahigit 22,000 kabahayan ang nawalan ng kuryente sa kasagsagan ng epekto ng bagyo. Para sa mga komunidad, ang pagkawala ng kuryente ay maaaring makaapekto hindi lamang sa ilaw kundi pati sa komunikasyon, suplay ng tubig, negosyo at iba pang pangunahing serbisyo.
Ang limang naiulat na nasugatan ayon sa Canadian Press ay nagpapakita rin na ang epekto ng bagyo ay hindi lamang nasusukat sa lawak ng pinsala sa ari-arian. Ang mga tao ay maaaring masugatan dahil sa mga nahuhulog na bagay, natumbang puno, madulas na kalsada o iba pang panganib na dulot ng malakas na hangin at ulan.
Bakit Mahalaga ang Paglapag sa Ibaraki Mula noong 1951?
Ang kahalagahan ng Chan-hom sa Ibaraki ay nakaugat sa haba ng rekord ng panahon. Ang paglapag noong Agosto 11, 2026 ay iniulat bilang unang paglapag ng bagyo sa prefecture mula nang magsimula ang opisyal na rekord noong 1951.
Ang ganitong tala ay mahalaga dahil nagbibigay ito ng konteksto sa dalas ng direktang pagtama ng mga bagyo sa isang partikular na lugar. Ang isang prefecture ay maaaring makaranas ng malakas na hangin at ulan mula sa maraming bagyo nang hindi direktang tinatamaan ng sentro ng sistema. Ang paglapag ay mas tiyak na pangyayari kung saan tumatawid sa lupa ang sentro o sirkulasyon ng bagyo.
Hindi nangangahulugan ang 1951 hanggang 2026 na walang malalakas na bagyong nakaapekto sa Ibaraki sa loob ng panahong iyon. Maaari pa ring magkaroon ng malakas na ulan, bugso ng hangin at mataas na alon mula sa mga bagyong dumaan sa malapit na dagat. Ang rekord ay partikular na tumutukoy sa paglapag.
Mahalaga ring isaalang-alang ang pagbabago sa kalidad at lawak ng mga obserbasyon sa paglipas ng mga dekada. Mas maraming satellite, awtomatikong istasyon at iba pang instrumento ang ginagamit ngayon kumpara sa mga unang taon ng rekord. Gayunman, nananatiling mahalaga ang pangmatagalang rekord dahil nagbibigay ito ng batayan para sa paghahambing ng mga bihirang pangyayari.
Ang Chan-hom ay naging bahagi ng rekord hindi lamang dahil sa lakas nito kundi dahil sa partikular na rutang tinahak nito at sa lugar kung saan ito tumama.
Pagkakasunod-sunod ng Chan-hom Noong Agosto 2026
Agosto 5: Maagang Yugto
Noong Agosto 5, naitala ang sistema sa paligid ng 19.9 digri hilagang latitud at 165.9 digri silangang longhitud. Nasa humigit-kumulang 998 hektopascal ang gitnang presyon nito. Mula sa puntong ito nagsimulang lumitaw ang sistema sa mga rekord na kalaunan ay magiging bahagi ng track ng Chan-hom.
Agosto 7 hanggang Agosto 10: Pag-unlad at Paggalaw
Mula Agosto 7, nagsimulang masundan nang malinaw ang galaw ng sistema sa tala ng IBTrACS. Patuloy itong kumilos sa kanlurang Pasipiko at nagbago ang lakas habang papalapit sa Japan.
Habang lumilipat ito pahilaga, nagbago rin ang direksiyon ng paglalakbay. Ang kombinasyon ng mga kondisyon sa paligid ng sistema ang tumulong sa pagliko nito patungo sa Japan.
Agosto 11: Paglapag sa Ibaraki
Bandang alas-8 ng gabi noong Agosto 11, nagkaroon ng paglapag ang Chan-hom sa timog ng Ibaraki. Sa panahong iyon, 980 hektopascal ang gitnang presyon at 25 metro bawat segundo ang pinakamalakas na hangin ayon sa JMA. Umabot sa 35 metro bawat segundo ang pinakamalakas na bugso.
Sa parehong araw, inilista ng IBTrACS ang 51 hazilya kada oras at 976 milibar bilang pinakamalakas na halaga sa pansamantalang pandaigdigang tala nito.
Agosto 12: Pagpapatuloy ng Pagsubaybay
Umabot hanggang Agosto 12 ang tala ng pagsubaybay sa Chan-hom sa IBTrACS. Habang lumalayo ang sistema sa lugar ng paglapag, nagpatuloy ang pagmomonitor sa epekto nito at sa mga kondisyon ng panahon sa mga lugar na naapektuhan ng natitirang ulap at halumigmig.
Ano ang Ipinapakita ng Ruta ng Chan-hom?
Ang ruta ng Chan-hom ay isang halimbawa ng kung paano maaaring magbago ang galaw ng isang tropikal na bagyo habang nakikipag-ugnayan ito sa mas malalaking sistema ng atmospera. Hindi sapat na malaman lamang ang kasalukuyang lokasyon ng isang bagyo upang matukoy ang magiging direksiyon nito.
Mahalaga ang posisyon ng mataas at mababang presyon sa paligid ng bagyo. Mahalaga rin ang bilis at direksiyon ng mga hangin sa iba't ibang taas ng atmospera. Kapag nagbago ang mga kondisyong ito, maaaring magbago ang track ng isang sistema.
Sa karaniwang pag-uulat ng bagyo, binibigyang-pansin ang sentro ng sirkulasyon. Ngunit ang malakas na ulan at hangin ay maaaring umabot nang malayo sa sentro. Kaya maaaring makaranas ng epekto ang isang lugar kahit hindi ito tinamaan mismo ng sentro ng bagyo.
Ipinakita ito ng mga obserbasyon sa Japan. Ang Ibaraki ang lugar ng paglapag, ngunit naitala ang malalakas na bugso sa Ishinomaki at Kitaibaraki, habang nakaranas naman ng makabuluhang pag-ulan ang Kuji.
Epekto sa Korea at sa Mas Malawak na Silangang Asya
Matapos dumaan sa Japan, nagpatuloy ang impluwensiya ng sistema sa mas malawak na rehiyon. Ang natitirang halumigmig mula sa sistema ay nakatulong sa pagbuo ng ulan sa silangang baybayin ng Korea.
Ayon sa mga ulat na binanggit sa pagsusuri ng bagyo, may mga lugar na nakatanggap ng humigit-kumulang 10 hanggang 50 milimetro ng ulan. Ang ganitong ulan ay maaaring maiugnay sa halumigmig na dinala ng dating tropikal na sistema habang nakikipag-ugnayan ito sa iba pang daloy ng panahon.
Muli, hindi ito nangangahulugang nagkaroon ng direktang paglapag ang Chan-hom sa Korea. Ang epekto ng isang bagyo ay maaaring magpatuloy sa pamamagitan ng halumigmig, mga ulap at mga frontal o iba pang sistemang pang-panahon na nabuo o napalakas habang lumilipat ang sistema.
Ang ganitong uri ng ugnayan ay mahalaga sa mga pagtataya dahil ang epekto ng tropikal na bagyo ay hindi awtomatikong nagtatapos sa oras na mawala ang malinaw na sentro nito. Maaari pa ring magpatuloy ang ulan at malakas na hangin sa ibang anyo habang nagbabago ang sistema.
Mga Madalas Itanong Tungkol sa Chan-hom 2026
- Kailan nagkaroon ng paglapag ang Chan-hom sa Japan?
Nagkaroon ng paglapag ang Chan-hom sa timog ng Ibaraki, Hapon, bandang alas-8 ng gabi noong Agosto 11, 2026.
- Bakit mahalaga ang paglapag sa Ibaraki?
Mahalaga ito dahil iniulat na unang paglapag ito ng bagyo sa Ibaraki mula nang magsimula ang opisyal na rekord noong 1951. Hindi ibig sabihin nito na walang ibang bagyong nakaapekto sa prefecture sa loob ng mga dekada; ang rekord ay tumutukoy sa direktang paglapag.
- Gaano kalakas ang Chan-hom nang tumama ito?
Ayon sa JMA, malakas na bagyong tropikal ang Chan-hom. Sa oras ng paglapag, 980 hektopascal ang gitnang presyon, 25 metro bawat segundo ang pinakamalakas na hangin at 35 metro bawat segundo ang pinakamalakas na bugso.
- Bakit nakalista sa IBTrACS ang 976 milibar?
Ang 976 milibar ay bahagi ng pansamantalang pandaigdigang tala ng IBTrACS para sa pinakamalakas na yugto ng Chan-hom. Maaari itong magkaiba sa 980 hektopascal na opisyal na datos ng JMA sa oras ng paglapag dahil sa pagkakaiba ng oras ng obserbasyon at pamamaraan ng pagsusuri.
- Ilang katao ang nasugatan?
Ayon sa Canadian Press, limang katao ang nasugatan at ang mga pinsala ay bahagya.
- Ilang kabahayan ang nawalan ng kuryente?
Mahigit 22,000 kabahayan ang naiulat na nawalan ng kuryente sa kasagsagan ng epekto ng bagyo.
- Anong mga paliparan ang naapektuhan?
Kinansela ang mga biyahe sa Haneda at Narita habang naaapektuhan ng masamang panahon ang operasyon.
- Gaano karami ang ulan sa Kuji?
Nakapagtala ang Kuji ng 121.5 milimetro ng ulan sa loob ng 12 oras.
- Gaano kalakas ang bugso ng hangin sa Ishinomaki?
Umabot sa 23.7 metro bawat segundo ang pinakamalakas na bugso ng hangin na naitala sa Ishinomaki.
- Gaano kalakas ang bugso sa Kitaibaraki?
Nakapagtala ang Kitaibaraki ng pinakamalakas na bugso na 19.7 metro bawat segundo.
- Ano ang nangyari sa Oarai Beach?
Isinara ang Oarai Beach bilang tugon sa mga kondisyon ng panahon at dagat na dulot ng bagyo.
- May epekto ba ang Chan-hom sa Pilipinas?
Walang direktang paglapag ang Chan-hom sa Pilipinas. Hindi rin ito binigyan ng lokal na pangalan ng PAGASA dahil hindi ito pumasok sa PAR.
- Bakit hindi tinawag na lokal na pangalan ng PAGASA ang Chan-hom?
Gumagamit ang PAGASA ng sariling mga pangalan para sa mga bagyong nasa loob ng PAR. Dahil hindi pumasok sa PAR ang Chan-hom, nanatili ang pandaigdigang pangalan nitong Chan-hom.
- Ano ang Signal No. 1 ng PAGASA?
Ang Signal No. 1 ay ginagamit para sa inaasahang hangin na nasa saklaw na 39 hanggang 61 kilometro bawat oras. May mas mataas pang mga antas hanggang Signal No. 5 depende sa inaasahang lakas ng hangin.
- Ano ang pinakamataas na antas ng signal ng PAGASA?
Signal No. 5 ang pinakamataas na antas. Ginagamit ito kapag inaasahang aabot sa 185 kilometro bawat oras o higit pa ang hangin sa lugar na sakop ng babala.
- Ano ang ibig sabihin ng malakas na bagyong tropikal?
Ito ang katawagang ginagamit ng JMA para sa isang partikular na antas ng lakas ng tropikal na bagyo. Hindi ito direktang kapareho ng bawat klasipikasyon o signal na ginagamit ng PAGASA o ibang ahensiya.
- Kailan nagsimula ang tala ng Chan-hom?
Noong Agosto 5, 2026, naitala ang sistema sa paligid ng 19.9 digri hilagang latitud at 165.9 digri silangang longhitud, na may gitnang presyong humigit-kumulang 998 hektopascal.
- Gaano katagal sinusubaybayan ang Chan-hom sa tala ng IBTrACS?
Nasa tala ng IBTrACS ang pagsubaybay sa sistema mula Agosto 7 hanggang Agosto 12.
- Ano ang pinakamataas na lakas na nakalista sa IBTrACS?
Sa pansamantalang tala, 51 hazilya kada oras ang pinakamataas na lakas ng hangin at 976 milibar ang gitnang presyon sa pinakamalakas na yugto noong Agosto 11.
- Nagkaroon ba ng epekto ang Chan-hom sa Korea?
Nagdala ang natitirang halumigmig mula sa sistema ng ulan sa silangang baybayin ng Korea. Sa ilang ulat, nasa 10 hanggang 50 milimetro ang naitalang pag-ulan sa mga apektadong lugar.
- Pareho ba ang paglapag at pagdaan malapit sa isang lugar?
Hindi. Ang paglapag ay tumutukoy sa pagtama o pagtawid ng sentro ng isang tropikal na sistema sa lupa. Maaari namang dumaan ang isang bagyo malapit sa isang lugar at magdulot ng malakas na hangin at ulan nang hindi nagkakaroon ng direktang paglapag doon.
- Bakit maaaring magkaroon ng malakas na hangin sa lugar na malayo sa paglapag?
Malawak ang sirkulasyon ng isang bagyo. Ang malalakas na hangin ay maaaring umabot nang malayo sa sentro, at ang mga lokal na kondisyon tulad ng topograpiya at daloy ng hangin ay maaari ring magpalakas ng mga bugso sa ilang lugar.
- Bakit mahalaga ang 35 metro bawat segundo na bugso?
Ipinapakita nito ang pinakamalakas na panandaliang bugso na naitala sa oras ng paglapag ayon sa datos na sinuri. Ang bugso ay maaaring mas malakas kaysa sa karaniwang bilis ng hangin dahil panandalian itong tumataas.
- Ano ang pagkakaiba ng hangin at bugso?
Ang bilis ng hangin ay karaniwang tumutukoy sa sinusukat o tinatayang lakas ng tuloy-tuloy na hangin sa itinakdang paraan ng ahensiya. Ang bugso naman ay panandaliang pagtaas ng bilis ng hangin na maaaring mas mataas kaysa sa karaniwang halaga.
- Ano ang pinakamahalagang rekord ng Chan-hom sa Ibaraki?
Ang pinakamahalagang rekord ay ang paglapag nito sa Ibaraki noong Agosto 11, 2026, na iniulat bilang unang paglapag ng bagyo sa prefecture mula nang magsimula ang opisyal na rekord noong 1951.
Pangwakas na Tala
Ang Chan-hom ay nagpakita ng rutang bihira para sa isang tropikal na sistema na umabot sa Japan. Mula sa pagbuo nito noong unang bahagi ng Agosto sa kanlurang Pasipiko, kumilos ito patungong hilaga at kalaunan ay tumama sa timog ng Ibaraki.
Ang paglapag noong Agosto 11 ay nag-iwan ng malinaw na marka sa rekord ng panahon ng Ibaraki. Naitala ang 980 hektopascal na gitnang presyon, 25 metro bawat segundo na pinakamalakas na hangin at 35 metro bawat segundo na pinakamalakas na bugso sa oras ng paglapag. Sa iba pang bahagi ng Japan, umabot sa 23.7 metro bawat segundo ang bugso sa Ishinomaki, 19.7 metro bawat segundo sa Kitaibaraki at 121.5 milimetro ang ulan sa loob ng 12 oras sa Kuji.
Limang katao ang naiulat na nasugatan ayon sa Canadian Press, habang mahigit 22,000 kabahayan ang nawalan ng kuryente. Kinansela rin ang mga biyahe sa Haneda at Narita, may mga natumbang puno sa Omotesando at isinara ang Oarai Beach.
Para sa Pilipinas, nanatiling mahalaga ang pag-unawa sa pagkakaiba ng pandaigdigang pangalan ng bagyo at lokal na sistema ng PAGASA. Hindi pumasok ang Chan-hom sa PAR at hindi ito binigyan ng lokal na pangalan. Ang pagsusuri sa bagyo ay dapat manatiling nakabatay sa opisyal na datos ng bawat ahensiya, lalo na kapag naghahambing ng lakas, presyon, track at oras ng obserbasyon.
Sa pandaigdigang tala ng IBTrACS, sinusubaybayan ang Chan-hom mula Agosto 7 hanggang Agosto 12, at nakalista ang pinakamalakas na halaga na 51 hazilya kada oras at 976 milibar noong Agosto 11. Ang mga bilang na ito ay mula sa pansamantalang pandaigdigang tala at maaaring magkaiba sa opisyal na datos ng JMA sa oras ng paglapag. Sa opisyal na tala ng Japan, ang Chan-hom ay nagkaroon ng paglapag sa Ibaraki bandang alas-8 ng gabi noong Agosto 11, 2026, na may 980 hektopascal na gitnang presyon, 25 metro bawat segundo na pinakamalakas na hangin at 35 metro bawat segundo na pinakamalakas na bugso.